Hürmüz Boğazı üzerinde devriye gezerken düşen Amerikan ordusuna ait helikopterin İran tarafından düşürüldüğünü belirten ABD Başkanı Donald Trump, "ABD'nin bu saldırıya zorunlu olarak karşılık vermesi gerekmektedir" demişti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran'a karşı saldırılar düzenlemeye başladıklarını duyurdu.

CENTCOM açıklamasında, "CENTCOM, ABD ordusuna ait helikopterin düşürülmesine yanıt olarak Başkomutan'ın (Donald Trump) talimatıyla İran'a karşı meşru müdafaa amaçlı saldırılar düzenlemeye başladı. Bu operasyon, İran'ın haksız saldırganlığına orantılı bir yanıt niteliğindedir" ifadeleri kullanıldı.

"SALDIRILAR TAMAMLANDI"

Yapılan sonraki açıklamada ise meşru müdafaa amaçlı saldırıların tamamlandığı bildirildi.

Söz konusu misilleme saldırılarında CENTCOM, ABD Hava Kuvvetleri ve donanmasına ait savaş uçaklarından atılan hassas güdümlü mühimmatlarla 'Hürmüz Boğazı yakınlarındaki İran hava savunma sistemleri, yer kontrol istasyonları ve gözetleme radarı tesislerinin' vurulduğu belirtilen açıklamada, "Bu operasyon, ABD kuvvetlerine ve bölge sularından geçiş yapan uluslararası ticari gemilere yönelik son dönemdeki saldırılara karşı orantılı bir yanıt niteliğindeydi" denildi.

ABD kuvvetlerinin İran'ın 'haksız saldırganlığına karşı' savunma yapmak üzere teyakkuz halini ve hazırlıklı duruşunu sürdürdüğü kaydedildi.

TRUMP: HELİKOPTERİMİZİ DÜŞÜRDÜLER VE KARŞILIK VERİYORUZ

Trump, CENTCOM'un İran'a yönelik 'karşı saldırılar' düzenlemeye başladıklarını açıklamasının ardından ABC News kanalına konuştu.

"Karşılık vermenin çok önemli olduğunu düşünüyorum. Bir helikopterimizi düşürdüler ve şu anda buna karşılık veriyoruz" değerlendirmesini yapan Trump, söz konusu saldırıları ABD helikopterinin düşürülmesine 'yanıt' olarak gördüğünü vurgulayarak, "Bence bu yanıt çok sert, çok güçlü olmalıydı, işte bu öyle bir karşılık" yorumunu yaptı.

İRAN'DA PATLAMA SESLERİ

İran devlet televizyonu, ABD'nin füzelerle İran'ın güneyindeki Mübarek Dağı, Sirik ve Cask kentleri ile Keşm ve Cask adalarını hedef aldığını kaydetti.

Sirik kentinde su depolarının hedef alındığı, bölgede su kesintileri yaşandığı belirtildi.

Ayrıca Keşm Adası'nda bulunan hiçbir ticari limanın saldırıların hedefi olmadığı vurgulandı.

Tesnim Haber Ajansı'nın haberinde, "İran, daha önce de uyarıda bulunduğu gibi helikopterin düşürülmesi bahanesiyle yapılan ABD'nin saldırısına kesin yanıt verecektir" ifadelerine yer verildi.

"HİÇBİR SALDIRI VE TEHDİDİ CEVAPSIZ BIRAKMAYACAĞIZ"

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, sosyal medya hesabından ABD'nin ülkenin güneyine düzenlediği saldırılara ilişkin açıklama yaptı.

Erakçi, açıklamasında şunları kaydetti:

“Savaş meydanındaki yenilgilere rağmen ABD, bizim kararlılığımızı test etmeyi seçti. Güçlü silahlı kuvvetlerimiz hiçbir saldırıyı veya tehdidi cevapsız bırakmayacak.”

ABD'nin 'güvende olmak istiyorsa' bölgeyi terk etmesi gerektiğini vurgulayan Erakçi, "Fars Körfezi'nin tarihi izinsiz bölgeye gelen yabancıların vahim akıbetlerine dair pek çok bölüm içerir" ifadelerini kullandı.

İRAN: BÖLGEDEKİ BAZI ABD ÜSLERİ HEDEF ALINDI

İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yürüten birimi Hatemül Enbiya Merkez Karargahı'ndan ABD'nin saldırılarına ilişkin açıklama yapıldı.

Açıklamada, "Terörist ABD ordusunun helikopterlerinin düşürülmesi bahanesiyle ülkenin güneyindeki bazı bölgelere yönelik saldırganlığına karşılık bölgedeki bazı ABD üsleri güçlü saldırılarla hedef alınmıştır" ifadeleri kullanıldı.

Ayrıca açıklamada ABD'nin saldırganlığını tekrarlaması halinde bölgedeki 'belirlenmiş hedeflere karşı daha şiddetli ve kapsamlı' saldırılar gerçekleştirileceği belirtildi.

"ABD DONANMASI SALDIRI ALTINA ALINDI"

Devrim Muhafızları Ordusu da ABD'nin ülkenin güneyine yönelik saldırılarına ilişkin açıklama paylaştı.

ABD'nin 'sahte bahanelerle' Cask, Sirik ve Keşm'de çeşitli noktalara saldırdığı aktarılan açıklamada saldırılarda Sirik'te su depolarının vurulduğu ve bir iletişim kulesinin hasar gördüğü belirtildi.

Saldırılara karşılık Devrim Muhafızları Ordusu Donanması'nın ABD'nin Bahreyn'deki 5. Filosu'nu insansız hava araçlarıyla saldırı altına aldığı ifade edildi.

ABD güçleri ile çatışmaların devam ettiği ve Devrim Muhafızları Ordusu birliklerinin saldırılara karşılık verdiği bildirilen açıklamada ABD tarafının saldırılara devam etmesi halinde daha ağır karşılıklar verileceği vurgulandı.

Ayrıca Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin güneyindeki Buşehr eyaletinde ABD'ye ait MQ-9 Reaper tipi İHA'nın vurularak imha edildiğini duyurdu.

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) kapsamında düzenlenen Taraflar Konferansı'nın (COP) 31'incisi, Türkiye'nin ev sahipliğinde 9-20 Kasım 2026 tarihleri arasında Antalya'da gerçekleştirilecek.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzaladığı genelgeyle Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Başkanı olarak görevlendirildi.

Bonn İklim Değişikliği Konferansı için Almanya’ya giden COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Eylem Gündemi’nin 10 öncelikli alanını ve 6 hedefini açıkladı.

HERKESLE GÖRÜŞÜLEREK İSTİŞARELER YAPILIYOR

Bakan Kurum, COP31 Başkanlığı olarak yıl boyunca şeffaf ve adil bir anlayışla hareket ettiklerini; bu anlayış kapsamında herkesle görüşerek istişarelerde bulunduklarını söyledi.

COP31 sürecinde diyalog, uzlaşı ve aksiyon olmak üzere 3 temel değer üzerine hareket ettiklerini anımsatan Bakan Kurum, Türkiye olarak vizyonu da “Geleceğin COP'u” yaklaşımıyla inşa ettiklerini kaydetti.

"10 ÖNCELİKLİ ANA TEMA BELİRLEDİK"

Bakan Kurum, açıklamasında “COP31 Eylem Gündemi altında 10 öncelikli tema belirledik. Bu temaları belirlerken yalnızca başlık seçmedik. Bugün dünyanın en acil ihtiyaç alanlarına, ülkelerin uygulamada karşılaştığı zorluklara ve COP31’in kalıcı miras bırakabileceği alanlara odaklandık” dedi.

"BEKLEMEK YERİNE HAREKETE GEÇELİM"

COP31’in temel yaklaşımının uygulamayı daha da hızlandırmak olduğunu kaydeden Bakan Kurum, “Bugün dünya yalnızca yeni kararlar beklemiyor. Dünya verilen kararların hayata geçtiğini görmek istiyor. Gelin, beklemek yerine harekete geçelim. Gelin, niyeti uygulamaya dönüştürelim.

Gelin, taahhütleri sonuca ulaştıralım. Gelin, farklılıklarımızı ortak çözüm gücüne çevirelim. Antalya’da yalnızca gelecekten bahsetmeyelim; geleceği birlikte şekillendirelim” ifadelerini kullandı.

“COP31’İN KALICI MİRAS BIRAKABİLECEĞİ ALANLARA ODAKLANDIK”

Bakan Kurum, bu süreçte taahhütleri somut eylemlere, bu eylemleri de ölçülebilir sonuçlara dönüştürmek istediklerini ifade ederek, “COP31 Eylem Gündemi; ortaklıkları güçlendirmeyi, pratik çözüm yollarını geliştirmeyi, uygulamaya katkı sağlamayı ve kalıcı bir miras bırakmayı amaçlamaktadır.

Bu çerçevede, COP31 Eylem Gündemi altında 10 öncelikli tema belirledik. Bu temaları belirlerken yalnızca başlık seçmedik.

Bugün dünyanın en acil ihtiyaç alanlarına, ülkelerin uygulamada karşılaştığı zorluklara ve COP31’in kalıcı miras bırakabileceği alanlara odaklandık” dedi.

"SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIMI ÖNCELİKLİ TEMA YAPTIK"

Bakan Kurum, Eylem Gündemi’nin 10 öncelikli alanını şöyle anlattı:

“Döngüsel ekonomiye geçişi desteklemek için Sıfır Atık yaklaşımlarını ve metan gazının azaltılmasını önceliklendirdik. Atık meselesi artık yalnızca çevre yönetimi değil, aynı zamanda iklim eyleminde en hızlı sonuç alınabilecek alanlardan biridir. Adil ve güçlü bir dönüşümün yolu, güvenli enerjiye erişimden geçmektedir.

Bu nedenle de herkes için sürdürülebilir ve güvenli enerji sağlamak amacıyla temiz enerji ve elektrifikasyon çalışmalarını gündeme aldık. Gıda sistemlerimizin dönüşümünü sağlamanın çok önemli olduğunu, bilhassa gelişmekte olan ülkelerin gıdaya ulaşımı zorlaşmış ülkelerin dirençli bir gelecek inşa etmesi adına çiftçilerimiz için gıda güvenliği ve sürdürülebilir tarımı öncelikli tema yaptık.

Zira, iklim krizinin sofraya, üretime ve kırsal hayata doğrudan etkisi, bu başlığı artık ertelenemez hale getirmiştir. Sürdürülebilir rekabet gücünü artırmak ve iklim hedeflerine ulaşmak için yeşil sanayileşmeyi gündemimize aldık. İnancımız şu ki; üretim, ticaret ve istihdam bu dönüşümün dışında kaldığında kalıcı sonuç almamız mümkün değil.”

"İKLİM DEĞİŞİKLİKLERİNİN ETKİLERİ ŞEHİRLERDE HİSSEDİLMEKTEDİR"

Kıyı ve deniz ekosistemlerini korumak amacıyla okyanuslar ve denizleri ayrı bir başlık olarak ele aldıklarını kaydeden Bakan Kurum, “Denizlerin; iklim dengesinin, gıda güvenliğinin ve milyonlarca insanın geçim kaynağının merkezinde olduğunu gözler önüne bir kez daha sermiş olduk” dedi.

Herkes için güvenli yaşam alanları oluşturmak adına iklim dostu dirençli şehirleri önceliklendirdiklerine dikkat çeken Bakan Kurum, “Hepimiz biliyoruz ki; iklim değişikliğinin etkileri en görünür biçimde şehirlerde, mahallelerde ve insanların günlük hayatında hissedilmektedir” diye konuştu.

"GENÇLİK KATILIMINI MERKEZE YERLEŞTİRDİK"

Bakan Kurum, diğer bir öncelikli alanın ise ‘gençler’ olduğunu belirterek, “Gençlerin enerjisinden, heyecanından ve üretkenliğinden en güçlü şekilde yararlanmak için gençlik katılımını Eylem Gündemimizin merkezine yerleştirdik.

‘Gençler bu işin öznesi olacak’ dedik. Bunun sebebi de gençlerin geleceğin muhatabı olmasının ötesinde, bugünün çözüm ortağı olması gerektiğine olan inancımızdır” ifadelerini kullandı.

"DİRENÇLİ VE DİNAMİK SAĞLIK SİSTEMLERİNİ DEVREYE ALDIK"

‘Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri’nin diğer önemli başlıklardan biri olduğunun altını çizen Bakan Kurum, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“İklim krizinin insan sağlığı, kamu hizmetleri ve toplumsal dayanıklılık üzerindeki etkilerini dikkate alarak, dinamik ve dirençli sağlık sistemlerini gündemimize aldık. Hedefimiz; iklim kaynaklı şokları önceden öngören, bu şoklara uyum sağlayan ve hızla toparlanabilen sağlık altyapılarını desteklemektir.

Ayrıca iklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik ve arazi bozunumu arasında daha güçlü bir sinerji kurmak için sektörler arası ortak eylemleri destekleyeceğiz. Ulusal Katkı Beyanlarının uygulanmasını güçlendirmek ve verilen taahhütleri somut çıktılara dönüştürmek üzere ilave bir destek sistemini de devreye alacağız.

COP31’in temel yaklaşımı açıktır: başlık üretmek değil, uygulamayı daha da hızlandırmak; niyet beyan etmek değil, sonuç almak. İklim eyleminin sonuçlarını şehirlerde, tarlalarda, evde, sanayide, enerjide, okullarda, hastanelerde ve insanların hayatında hissedilir hale getirmek istiyoruz.”

DEPREM SEFERBERLİĞİNE VURGU YAPTI

Bakan Kurum, Türkiye’nin Kahramanmaraş depremlerinin ardından hayata geçirdiği Asrın İnşa Seferberliği ile aynı bakış açısıyla COP31 sürecini yürüteceğine dikkat çekerek "Türkiye, 2023 yılında aynı gün içinde 2 büyük deprem yaşadı. ‘Asrın Felaketi’ olarak adlandırılan bu depremlerden sonra bütün kesimlerle istişare kültürünü sürdürerek doğrudan hedefe odaklandık.

Sayın Cumhurbaşkanımızın güçlü iradesi, Bakanlığımızın koordinasyonu ve yoğun gayretleriyle, 2 yıl gibi kısa bir sürede 455 bin konut inşa ederek 11 ilimizi yeniden ayağa kaldırdık." ifadelerine yer verdi.

"ULUSLARARASI ORTAKLARIMIZLAR OMUZ OMUZA ÇALIŞACAĞIZ"

Asrın seferberliği ile anlayışa sahip olduklarını ifade eden Kurum, şöyle konuştu:

“Deprem sonrası inşa sürecinde nasıl çok katmanlı, hızlı ve sonuç odaklı bir çalışma yürüttüysek, COP31 sürecinde de aynı anlayış ve kararlılıkla hareket ediyoruz.

Yüz yüze istişareler, tematik çalışma grupları, uluslararası ortaklıklar ve açık bir dijital platform aracılığıyla sektörlerden paydaşları bir araya getiren kesintisiz bir süreç yürüttük. Ulusal ve uluslararası paydaşlardan gelen geri bildirimleri, COP31 Eylem Gündemi’nin geliştirilme sürecine sistematik şekilde dahil ettik.

Bundan sonra da uluslararası ortaklarımızla omuz omuza çalışacağız. COP31 Başkanlığı olarak; kaynak, görünürlük ve siyasi ağırlık sağlayarak 10 öncelikli tema altında ortak girişimleri destekleyeceğiz.”

6 KÜRESEL UYGULAMA HEDEFİNİ DE PAYLAŞTI

Sunumunda COP31 Eylem Gündemi’nin 6 küresel uygulama hedefini de açıklayan Bakan Kurum, tüm tarafları ve uluslararası toplumu bu hedefler etrafında birleşmeye davet etti.

Bakan Kurum, hedeflerden ilkinin ‘elektrifikasyon’ olduğunu belirterek "Yaptığımız tüm toplantılarda bir tema çok net şekilde öne çıktı. Elektrifikasyon. Elektrifikasyon, 1,5 derece hedefine ulaşmak için yenilenebilir enerji ve enerji verimliliğini tamamlayan ana başlıklardan biridir.

Aynı zamanda karbonsuzlaşmanın en önemli anahtarlarından biridir." şeklinde konuştu.

ELEKRTRİFİKASYON KONUSUNDA ATILACAK ADIMLAR

Bu konuda atılması gereken bazı adımları hatırlatan Bakan, şunları kaydetti:

“Bugün elektrik talebi ciddi biçimde artmaktadır. Ancak şebeke yetersizlikleri, finansman açıkları, politika uyumsuzlukları ve yüksek ilk yatırım maliyetleri elektrifikasyonda ilerlemeyi sınırlamaktadır.

Tüm bu zorluklara rağmen, elektrifikasyonun hızlandırılması için küresel ölçekte ortak bir irade ortaya koyarak, 2035 yılına kadar yüzde 35 elektrifikasyon oranına ulaşılmasını hedefliyoruz.

‘2035’e kadar yüzde 35’ hedefi, COP31 Başkanlığımızın temel önceliklerinden biri olacaktır. Antalya’da düzenlenecek COP31’e kadar geçen sürede, bu hedef için güçlü bir küresel koalisyon oluşturmak üzere çalışacağız.”

SIFIR ATIK HAREKETİ VE METAN AZALTIMI

İkinci olarak, Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayesinde başlatılan Sıfır Atık Hareketi ve metan azaltımı konusunun altını çizen Bakan Kurum, “Bu girişimle, Sıfır Atığı iklim politikasında daha üst bir seviyeye taşımak istiyoruz. Metan gazının azaltılması, küresel ısınmayı yavaşlatmak için en hızlı uygulanabilir fırsatlardan biridir. Atık sektörü, insan kaynaklı metan emisyonlarının yaklaşık yüzde 20’sini oluşturmaktadır.

Elimizde kanıtlanmış ve ölçeklenebilir çözümler bulunmaktadır. Bu durum, özellikle insan kaynaklı atıklardan meydana gelen metan emisyonlarının azaltılması için önemli bir imkan sunmaktadır. Bütün tarafları, 2035 yılına kadar atık üretimindeki artışın yarı yarıya azaltılması hedefini benimsemeye çağırıyoruz” diye konuştu.

2035'E KADAR NERJİ KULLANIM YOĞUNLUĞUNU AZALTILMASI HEDEFİ

Bakan Kurum, Eylem Gündemi’nin ‘dirençli şehirler’ hedefine ilişkin şunları söyledi:

“Dirençli Şehirler, Eylem Gündemimizin önemle üzerinde durduğu başlıklardandır. Bu başlığın çok sayıda alt boyutu bulunmaktadır.

Ancak bu aşamada sizlerle özellikle binalarda emisyon azaltımı hedefimizi paylaşmak istiyorum. Binalarda emisyonların azaltılması ve enerji verimliliğinin artırılması, şehirlerin iklim direnci açısından kritik önemdedir.

Bu kapsamda, 2035 yılına kadar bina sektöründe enerji kullanım yoğunluğunun en az yüzde 25 azaltması hedefini tarafların görüşüne açmak istiyoruz.”

SANAYİDE YEŞİL DÖNÜŞÜM

Dördüncü olarak, sanayide yeşil dönüşüm başlığını vurgulayan Bakan Kurum, “Sanayide yeşil dönüşüm için üretim ve imalat sektöründe döngüsel malzeme kullanım oranının 2035’e kadar en az yüzde 15 seviyesine ulaşması önemli bir kazanım olacaktır.

Bu hedef hem emisyon azaltımı hem de kaynak tasarrufu bakımından güçlü bir katkı sağlayacaktır” şeklinde konuştu.

“2035’E KADAR TOPLUMDA GÜÇLÜ BİR İKLİM FARKINDALIĞI OLUŞTURULMALI”

Bakan Kurum, beşinci olarak ‘Her alanda farkındalık’ başlığını şöyle anlattı:

“İsrafla mücadeleyi, gıda güvenliğini ve iklim farkındalığını birbirinden ayrı başlıklar olarak değil; toplumun bütün kesimlerine yayılması gereken ortak bir dönüşüm alanı olarak ele alıyoruz. Bugün dünyada milyonlarca insan gıda güvensizliğiyle karşı karşıyadır.

İklim krizi; sofrayı, suyu, tarımsal üretimi, kırsal hayatı ve gelecek nesillerin yaşam güvencesini doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle gıda, su ve iklim başlıkları arasındaki kopukluğu gidermek; daha dirençli, daha verimli ve daha adil bir sistem kurmak zorundayız.

Bu çerçevede tarımdan sanayiye, eğitimden sosyal yaşama, kamu hizmetlerinden iş dünyasına kadar her alanda israfı azaltan, kaynakları verimli kullanan ve iklim bilincini güçlendiren bir yaklaşımı destekleyeceğiz.

Gençlerin, çiftçilerin, üreticilerin, çalışanların ve toplumun tamamının iklim dirençli uygulamalar konusunda bilgilendirilmesini önemsiyoruz. Bu kapsamda, iklim değişikliği konularının 2030 yılına kadar eğitim müfredatlarına dahil edilmesini ve yaygın eğitim faaliyetleriyle desteklenerek 2035 yılına kadar toplum genelinde güçlü bir farkındalığı oluşturulmasını hedefliyoruz.”

İKLİM UYGULAMA KÖPRÜSÜ

Altıncı ve son başlık olan ‘İklim Uygulama Köprüsü’nün önemine dikkat çeken Bakan Kurum, “Bütün bu hedefleri hayata geçirirken, ülkelerin farklı koşullarını ve önceliklerini gözeten kapsayıcı bir yaklaşım benimseyeceğiz. Bu hedeflere ulaşılmasını desteklemek amacıyla, özellikle gelişmekte olan ekonomiler başta olmak üzere tüm ülkelerle yakın iş birliği yürüteceğiz.

Teknik yardım, kapasite geliştirme faaliyetleri ve finansal destek mekanizmalarına erişimin güçlendirilmesine katkı sağlayacağız. İklim Uygulama Köprüsü olarak tanımladığımız yeni mekanizma, tam da bu boşluğu doldurmayı amaçlıyor.

İklim Uygulama Köprüsü, özellikle gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde iklim hedefleri ile ekonomik ve kalkınma politikaları arasındaki uyumu güçlendirmeyi hedeflemektedir. Bu mekanizma, yatırım yapılabilir bir ortam oluşturulmasına katkı sağlayacaktır” dedi.

"AMACIMIZ İKLİM HEDEFLERİ İLE GERÇEK YATIRIMLAR ARASINDAKİ MESAFEYİ AZALTMAK"

İklim Uygulama Köprüsü’nün; NDC’ler ile ekonomik politikalar arasında daha güçlü bir bağ kurulmasını destekleyeceğinin altını çizen Bakan Kurum, şu ifadelere yer verdi:

“Ülkelerin önceliklerini yatırım yapılabilir proje portföylerine dönüştürmelerine yardımcı olacaktır. Ayrıca uygun finansman çözümleri ve özel sermayenin daha büyük ölçekte katkıda bulunabilmesini kolaylaştırıcı bir rol üstlenecektir. Önemle vurgulamak isterim, İklim Uygulama Köprüsü yeni bir fon değildir.

Yeni bir finansman mekanizması değildir. Mevcut girişimlerin alternatifi de değildir. Tam tersine, mevcut iklim finansmanı ve uygulama ekosistemini destekleyen, aktörler arasındaki ortaklıkları güçlendiren ve uygulamaya odaklanan tamamlayıcı bir girişimdir. Amacımız, iklim hedefleri ile gerçek yatırımlar arasındaki mesafeyi azaltmaktır. Finansmanın sahaya daha hızlı, daha etkili ve daha sonuç odaklı ulaşmasını sağlamaktır.”

“ÖNÜMÜZDEKİ AYLARDA, 10 ÖNCELİKLİ TEMANIN TAMAMINDA ÇALIŞMALARI İLERLETMEK İSTİYORUZ”

Bakan Kurum, Antalya’da gerçekleştirilecek COP31’e hazırlık sürecini kararlılıkla yürüttüklerini vurgulayarak, “Önümüzdeki hafta ve aylarda, 10 öncelikli temanın tamamında ve bu temaların ötesindeki alanlarda çalışmaları ilerletmek istiyoruz. COP31 ve Küresel İklim Eylemi Gündemi kapsamındaki çalışmalarımızı birlikte başarıya dönüştürmek istiyoruz.

Bunu başarmak için COP31 Başkanlığı olarak hepinizin desteğine ihtiyaç duyuyoruz. Bugün dünya yalnızca yeni kararlar beklemiyor. Dünya verilen kararların hayata geçtiğini görmek istiyor. Çünkü doğa yorgun, insanlık yorgun.Kuraklık sofraya kadar uzanıyor; seller, bir ömrün emeğini bir gecede alıp götürüyor; yangınlar yalnızca ağaçları değil hatıraları, yuvaları ve gelecek umudunu da yakıyor.

Hep birlikte temiz suya erişemeyen çocuklar için, geleceğini toprağa emanet eden çiftçiler için, evlerini ve umutlarını afetlerde kaybeden aileler için; emisyonların salımından sorumlu olmadığı halde en ağır bedeli ödeyen çocuklar için ve bizden sonra bu dünyayı devralacak nesiller için artık daha hızlı hareket etmeliyiz” ifadelerini kullandı.

"ŞİMDİ YENİ ŞEYLER YAPMA ZAMANIDIR"

Bakan Kurum, konuşmasının sonunda Hazreti Mevlana Celaleddin-i Rumi’nin “Dün dünle beraber gitti cancağızım, şimdi yeni şeyler söylemek, yeni şeyler yapmak lazım!” sözüyle çağrıda bulunarak şöyle konuştu:

“Şimdi yeni şeyler yapma zamanıdır. Gelin, beklemek yerine harekete geçelim. Gelin, niyeti uygulamaya dönüştürelim. Gelin, taahhütleri sonuca ulaştıralım. Gelin, farklılıklarımızı ortak çözüm gücüne çevirelim.

Antalya’da yalnızca gelecekten bahsetmeyelim; geleceği birlikte şekillendirelim. Anadolu’nun gönül erlerinden Yunus Emre’nin çağrısıyla, “Gelin tanış olalım, işi kolay kılalım.”

Bonn’da tanıştık, dinledik, Antalya’da yeniden buluşacağız. Hep birlikte, iklim eylemini sözden uygulamaya, uygulamadan sonuca taşıyacağız. Geleceği birlikte şekillendireceğiz.”

Hürmüz Boğazı bir ABD helikopterinin vurulması, Ortadoğu'da ateşkesi bozdu. ABD ve İran güçleri arasında gece saatlerinde başlayan karşılıklı saldırılar, bölgeyi bir anda ateş çemberine çevirdi.

ABD'DEN GECE YARISI "MİSİLLEME" OPERASYONU

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), düşen Apache helikopterinin ardından harekete geçerek İran'a karşı misilleme saldırıları düzenlediğini açıkladı. Operasyonun "meşru müdafaa" kapsamında yapıldığını belirten CENTCOM, "Bu operasyon İran'ın haksız saldırganlığına orantılı bir yanıt niteliğindedir" ifadelerini kullandı.

Bu açıklamaların hemen ardından İran medyası; Hürmüzgan eyaletine bağlı Sirik şehri, Keşm Adası ve Bender Abbas bölgelerinde şiddetli patlama seslerinin duyulduğunu bildirdi.

ABD Başkanı Donald Trump saldırılar sırasında yaptığı açıklamada operasyonu doğrulayarak, "Tepki vermek çok önemli. Bir helikopteri düşürdüler ve şu anda misilleme yapıyoruz." dedi.

CENTCOM: SALDIRI DALGASI 4 SAAT SÜRDÜ

Sabaha karşı operasyonun detaylarını paylaşan CENTCOM, başlatılan saldırıların tamamlandığını ve yaklaşık 4 saat sürdüğünü bildirdi. Açıklamada, ABD Hava Kuvvetleri ve Donanmasına ait savaş uçaklarından atılan hassas güdümlü mühimmatların kullanıldığı belirtildi.

Saldırıda Hürmüz Boğazı yakınlarındaki İran hava savunma sistemleri, yer kontrol istasyonları ve gözetleme radarı tesislerinin vurulduğu aktarılarak, operasyonun uluslararası ticari gemilere yönelik saldırılara da bir yanıt olduğu vurgulandı.

İRAN CEVAPSIZ BIRAKMADI: ABD ÜSLERİNE İHA VE FÜZE YAĞMURU

ABD'nin gece yarısı operasyonuna Tahran yönetiminden yanıt gecikmedi. İran Devrim Muhafızları Ordusu, saldırılar sonrası ABD'nin Ortadoğu'daki stratejik üslerinin hedef alındığını duyurdu. Yapılan resmi açıklamada, ABD'nin bölgedeki deniz ve hava üslerinde toplam 21 hedefin vurulduğu belirtildi.

İran'ın misilleme dalgasında şu kritik noktalar hedef alındı:

• Bahreyn'deki ABD 5. Filosu, İnsansız hava araçları (İHA) sürüsüyle yoğun saldırı altına alındı.
• Ürdün'deki Muvaffak Salti Askeri Üssü, alistik füzelerle hedef alındı. İddialara göre, F-35 savaş uçaklarının bulunduğu hangarlar da dahil olmak üzere 4 önemli hedef imha edildi.
• Kuveyt ordusu ise ülkeye yönelik yeni saldırılar nedeniyle hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini duyurdu.

"ABD İHA'SI DÜŞÜRÜLDÜ" İDDİASI

ABD'nin saldırılarını "sahte bahanelerle" düzenlediğini savunan İran tarafı, ABD füzelerinin Sirik kentinde askeri hedeflerden ziyade 2 su deposunu vurduğunu ve 1 iletişim kulesine hasar verdiğini iddia etti.

Öte yandan krizin boyutunu büyütecek bir diğer gelişme de ülkenin güneyindeki Buşehr eyaletinde yaşandı. İran, ABD ordusuna ait teknoloji harikası MQ-9 Reaper tipi bir insansız hava aracını (İHA) düşürdüğünü tüm dünyaya ilan etti.

ARAKÇİ: HİÇBİR SALDIRI YANITSIZ KALMAYACAK

ABD ordusunun İran’a yönelik gerçekleştirdiği son misilleme saldırılarının ardından, Tahran cephesinden dikkat çeken bir açıklama geldi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "ABD, savaş meydanındaki yenilgilerine rağmen kararlılığımızı test etmeyi seçti. Güçlü silahlı kuvvetlerimiz hiçbir saldırıyı veya tehdidi yanıtsız bırakmayacaktır" ifadelerini kullandı. ABD’ye uyarıda bulunan Arakçi, "Güvende olmak istiyorsanız bölgemizi terk edin. Basra Körfezi tarihi, bölgeye izinsiz giren yabancıların karşılaştığı feci sonlara dair pek çok sayfa barındırmaktadır" dedi.

Küresel elektrikli araç pazarının lider oyuncularından Çinli otomotiv devi BYD, Türkiye'deki yatırım planlarıyla ilgili otomotiv sektörünü sarsacak bir karara imza attı. Avrupa pazarında yerelleşme stratejisine hız veren şirket, Türkiye'de kurmayı planladığı fabrika projesini durdurdu.

"TÜRKİYE İÇİN SOMUT BİR TAKVİM YOK"

Kararın perde arkasını, BYD Başkan Yardımcısı Stella Li paylaştı. Londra’da Reuters’a özel bir röportaj veren Li, Türkiye’deki üretim tesisinin kurulum sürecinin şu an için durdurulduğunu açıkça ifade etti.

Şirket içi operasyonlarda öncelik sıralamasının tamamen değiştiğini vurgulayan Li, Türkiye'de üretime geçiş için belirlenmiş somut bir takvim bulunmadığının altını çizerek, "Şu anda şirket olarak birinci önceliğimiz Macaristan pazarındaki yatırımlarımız. İkinci odak noktamız ise Avrupa genelinde üretim yapabileceğimiz ikinci bir tesis için uygun lokasyonu bulmak olacak." ifadelerini kullandı.

MANİSA'DAKİ 1 MİLYAR DOLARLIK PROJE DURDU

BYD, geçtiğimiz yıl Türkiye ile büyük yankı uyandıran bir anlaşmaya imza atmıştı. Anlaşma kapsamında Manisa’da yaklaşık 1 milyar dolar değerinde ve yıllık 150 bin araç kapasitesine sahip bir üretim tesisi kurulması planlanıyordu. Ancak dev proje kapsamında, tahsis edilen sahada bugüne kadar herhangi bir altyapı veya inşaat faaliyetine başlanmamıştı.

AB'NİN GÜMRÜK TARİFELERİ STRATEJİYİ DEĞİŞTİRDİ

BYD'nin Türkiye kararını askıya almasındaki en büyük etkenin, Avrupa Birliği'nin Çin menşeli elektrikli araçlara yönelik uygulamaya koyduğu ağır gümrük tarifeleri olduğu belirtiliyor. Bu tarifeleri aşmak ve bölgede doğrudan üretici konumuna gelmek isteyen BYD, agresif bir yerelleşme stratejisi yürütüyor. Şirket, Macaristan’ın Szeged kentindeki ilk Avrupa fabrikasında montaj hatlarını bu yılın dördüncü çeyreğinde devreye almayı hedefliyor.

SIFIR FABRİKA YERİNE ATIL TESİSLERİ ALACAKLAR

Avrupa operasyonlarını hızlandırmak isteyen BYD yönetimi, sıfırdan fabrika kurmanın getireceği uzun inşaat süreçleri ve bürokratik maliyetlerden kaçınmak için de yeni bir formül geliştirdi. Şirketin, Stellantis ve Volkswagen gibi Avrupa'nın köklü üreticilerinin atıl durumda olan fabrikalarını devralmak için resmi temaslarını sıklaştırdığı öğrenildi. Kulis bilgilerine göre, BYD'nin bu satın alımlar için hazırladığı kısa listede İtalya ve Fransa'daki üretim tesisleri ilk sıralarda yer alıyor.

Cumhuriyet Halk Partisi'nde (CHP) kurultay sürecine yönelik alınan "mutlak butlan" (geçersizlik) kararının ardından parti içindeki fay hatları kırılmaya devam ediyor. Mahkeme kararıyla yeniden Genel Başkanlık görevine dönen Kemal Kılıçdaroğlu'nun TBMM'deki grup toplantısı krizinin ardından Genel Merkez'de yaptığı zehir zemberek açıklamalar, partide yeni bir tasfiye sürecinin habercisi oldu.

"KİRLİ OLANLARIN TAMAMININ İŞİNE SON VERECEĞİZ"

Genel Merkez'deki konuşmasında partideki yozlaşma iddialarına ve pavyonlardaki delege pazarlıklarına sert tepki gösteren Kılıçdaroğlu, "arınma" mesajı vererek şunları kaydetti:

"Arınacağız, kirlilikten arınacağız, temiz siyaset yapacağız. Kirli olanların tamamının işine son vereceğiz. Ne gerekiyorsa yapacağız. Partiyi kirlilikten arındıracağım. Bunun için önyargılı olmayacağım; bu kötüdür atalım partimizden demeyeceğim. Bu kurultay davasını başımıza bela edenlerden hesap soracağım."

İŞTE İHRAÇ EDİLECEĞİ İDDİA EDİLEN 10 İSİM

Kılıçdaroğlu'nun bu net mesajının ardından Ankara kulislerine bomba gibi bir iddia düştü. CHP'de bazı önemli isimlerin ivedilikle disiplin süreciyle karşı karşıya kalacağı öne sürüldü.

Millet Haber Ajansı Genel Yayın Yönetmeni Gazeteci Sinan Burhan'ın tv100 canlı yayınında aktardığı kulis bilgisine göre; parti yönetiminden ihraç edilmesi beklenen o 10 isim şöyle:

• Veli Ağbaba
• Ali Mahir Başarır
• Umut Akdoğan
• Burhanettin Bulut
• Gökhan Zeybek
• Taşkın Özer
• Özgür Karabat
• Adnan Beker
• Cemal Enginyurt
• Ümit Dikbayır

GÜRSEL TEKİN: MYK'DA GEREĞİ YAPILACAK

Öte yandan, ihraç iddialarını güçlendiren bir diğer açıklama da Kılıçdaroğlu'na yakınlığı ile bilinen Gürsel Tekin'den geldi. TGRT Haber canlı yayınına katılan Tekin, parti tüzüğüne ve hukukuna aykırı davrananlar için disiplin mekanizmasının hızla işletileceğini vurguladı.

Sürecin nasıl işleyeceğine dair takvimi de paylaşan Tekin, şu ifadeleri kullandı:

"Parti hukukuna uymayanlar için yarın gerçekleştirilecek Merkez Yönetim Kurulu (MYK) toplantısında hiç tereddütsüz gereği yapılacaktır. Büyük olasılıkla yarın MYK'da sevkler ve ihraçlar resmi olarak gündeme gelir. Tabii listede kimlerin olacağını henüz detaylıca bilmiyorum ama buradaki süreçlerin ardından dosyalar perşembe günü Parti Meclisi'ne (PM) sunulacaktır. Nihai kararı tamamen Parti Meclisi verecektir."

ABD Başkanı Donald Trump, Oval Ofis'te düzenlediği bir etkinliğin ardından dış politika ve İran gündemini değerlendirdi.

İran'la bir anlaşma yapmaya yakın olduklarını kaydeden Trump, anlaşma sağlanması halinde İran'ın nükleer silaha sahip olmamayı kabul edeceğini ve Hürmüz Boğazı'nın hemen açılacağını belirtti.

Hürmüz Boğazı'ndaki mayınların büyük kısmının zaten temizlendiğini anlatan Trump, anlaşma sağlanır sağlanmaz boğazın gemi trafiğine açılacağını vurguladı.

Trump, İran'la anlaşma noktasında ülkenin lideri Mücteba Hamaney ile görüşmeye açık olup olmadığı yönündeki bir soruya, "Onunla görüşmek istemiyorum, ama görüşürsem, onunla tanışmaktan onur duyarım; bir anlaşmaya varabilir miyiz bunu görmek isterim. Eğer anlaşırsak, onunla görüşmem mümkün olabilir." şeklinde yanıt verdi.

Olası bir Trump-Hamaney görüşmesinin Beyaz Saray'da olup olmayacağı yönündeki soruyu ise Trump, bu konuları henüz görüşmediklerini ifade ederek yanıtladı.

"YA ANLAŞMA YA SAVAŞ" MESAJI

ABD Başkanı, İran'ın askeri ve siyasi kapasitesini büyük ölçüde yok ettiklerini savunarak, "Bir şekilde kazanacağız, ya kağıt üzerinde (anlaşma yoluyla) kazanacağız ya da askeri olarak kazanacağız." dedi.

Bununla beraber İran'ı Venezuela ile kıyaslayan Trump, İran'ın çok daha zor bir başlık olduğunu ve askeri açıdan Venezuela'daki gibi olmadığını vurguladı.

"Burası (İran) Venezuela gibi değil; oraya girip biraz kalıp çıkarsın, burası ise farklı." diyen Trump, İran'da kapsamlı askeri operasyon yapabilmenin çok daha ağır bir askeri sevkiyatı gerektirdiğini ifade etti.

Trump, "İran, Amerikan askerlerini öldürürse bu ülkeye yeniden saldırır mısınız?" şeklindeki bir soruya ise, "Eğer (İran) askerlerimizi öldürseydi, sanırım hiç tereddüt etmeden saldırılara yeniden başlardım." diye yanıt verdi.

"LÜBNAN'DA OLUMLU GELİŞMELER YAŞANACAK"

Öte yandan Trump, Lübnan konusunda hem Hizbullah tarafıyla hem de İsrail tarafıyla görüştüğünü ve barış anlaşmasına yönelik olumlu bir sürecin içinde olduklarını dile getirdi.

"Hizbullah bizi aradı ve artık durmaya ne dersiniz dediler. Bence orada bazı olumlu gelişmeler yaşanacak. Lübnan'da biraz barışın sağlanabilmesi gerçekten çok güzel olurdu." diyen Trump, bu konuda İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile de net bir şekilde konuştuğunu söyledi.

URANYUM TARTIŞMASI

Diğer yandan Trump, İran'daki zenginleştirilmiş uranyumun çıkarılması için ABD askerlerini İran topraklarına gönderme fikrini tartıştıklarını, ancak bu tür bir askeri operasyonun "çok riskli" olduğuna karar verip bundan vazgeçtiklerini anlattı.

Trump, bununla beraber, İran'daki nükleer kalıntıların çıkarılması konusunda İran'ın kendileri ile işbirliği yapacağını düşündüğünü belirtti.

CHP'de kurultay tartışmaları ve olası "butlan" kararı üzerinden yürüyen süreçte dikkat çeken bir iddia gündeme geldi. CHP'nin seçime sokulmama ihtimaline karşı yeni parti hazırlığı yaptığı, kurulacak partinin adının ise "İstiklal Partisi" olacağı öne sürüldü.

CHP'de Kemal Kılıçdaroğlu ile Özgür Özel ekibi arasında diyalog kanalı bir ölçüde açıldı. Kılıçdaroğlu'nun görüşmeler için bir MYK üyesi ile avukatını, Özgür Özel'in ise iki isim belirlediği aktarıldı. Belirlenen isimlerin bir araya gelerek sorunları ve çözüm yollarını ele alacağı ifade edildi.

Süreçte iki tarafla da diyaloğu bulunan Engin Altay, Gürsel Erol ve Ali Öztunç'un temaslarını sürdürdüğü belirtildi. Ancak iki tarafta da uzlaşma istemeyen isimlerin bulunduğu iddia edildi.

Özgür Özel'in bayramda yaptığı açıklamada, "Bizi partimizden uzaklaştırmak istiyorlar ama ayrılmayacağız" dediği hatırlatılırken, 26 Temmuz'a kadar CHP kurultayının yapılmaması halinde partinin seçime giremeyebileceği öne sürüldü.

Sözcü Gazetesi yazarı Saygı Öztürk'ün aktardığına göre, CHP yönetiminin bu ihtimale karşı hazırlık yaptığı, bir değil iki siyasi partinin kurulmasının ve her ikisinin de erken seçime hazır hale getirilmesinin planlandığı iddia edildi.

ÖNCELİK CHP KURULTAYI

Özgür Özel'in önceliğinin CHP kurultayını toplamak olduğu belirtildi. Bu kapsamda 900 delegenin kurultayın toplanması için imza attığı, kurultay çağrı dilekçelerinin Kemal Kılıçdaroğlu'na teslim edileceği ve partinin 15 gün içinde kurultaya çağrılmasının isteneceği aktarıldı. Bu talebin yerine getirilmemesi halinde Sulh Hukuk Mahkemesi'ne dava açılacağı ifade edildi.

Bu süreç devam ederken, zaman kazanmak amacıyla yeni bir siyasi parti kurulması için de sessiz şekilde çalışma yürütüldüğü öne sürüldü. Parti kuruluşunun 30 kişinin bir araya gelerek dilekçeyi İçişleri Bakanlığı'na vermesiyle mümkün olduğu, ancak asıl sürecin kuruluş dilekçesinden sonra başladığı vurgulandı.

SEÇİME GİRME ŞARTLARI

Yeni kurulacak bir partinin seçime katılabilmesi için Siyasi Partiler Kanunu ve Yüksek Seçim Kurulu tarafından belirlenen şartları sağlaması gerekiyor. Buna göre partinin oy verme gününden en az 6 ay önce illerin en az yarısında, yani 41 ilde teşkilatını kurmuş olması gerekiyor. Bir ilde teşkilatlanmış sayılmak için merkez ilçesi dahil olmak üzere o ilin ilçelerinin en az üçte birinde ilçe teşkilatı kurulması zorunlu.

Teşkilatlanmanın tamamlandığı illerde, oy verme gününden en az 6 ay öncesine kadar büyük kongrenin yapılması gerekiyor. Ayrıca parti tüzüğünde belirtilen süreler içinde ilçe, il ve büyük kongrelerin üst üste iki defadan fazla ihmal edilmemesi şartı aranıyor. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın güncel üye ve teşkilat kayıtlarını inceleyeceği, yasadaki koşulları sağlayan ve seçime girme yeterliliği YSK tarafından tespit edilen partilerin seçimlerden önce Resmi Gazete'de ilan edileceği belirtildi. Bu listeye giremeyen partiler seçime katılamayacak.

YENİ PARTİ İÇİN HAZIRLIK

Yeni parti kuruluş sürecinin kolay olmadığına dikkat çekilirken, İYİ Parti'nin kuruluş süreci örnek gösterildi. Meral Akşener'in o dönemde parti kuruluşunun engelleneceği iddiaları üzerine, "Sandalyemle İçişleri Bakanlığı önüne gelip oturacağım" dediği hatırlatıldı.

İYİ Parti'nin seçime katılabilmesi için CHP'nin 15 milletvekilini ödünç verdiği ve partinin grup kurarak seçime katılmasının önündeki engeli aştığı belirtildi. Ancak bugün yeni kurulacak bir partinin TBMM'de grubu olsa bile bunun seçime katılım açısından dikkate alınmadığı ifade edildi.

Özgür Özel liderliğinde kurulabilecek bir partinin İYİ Parti, Gelecek Partisi ve DEVA Partisi'nin kuruluş süreçleriyle aynı değerlendirilemeyeceği belirtildi. Çünkü Özgür Özel'in kuracağı partinin 110 milletvekiliyle kurulacağı, parti kurulduğu gün ana muhalefet partisi konumuna geleceği öne sürüldü. Ayrıca 420 CHP'li belediye başkanından yaklaşık 370'inin Özgür Özel'in yanında göründüğü iddia edildi.

ÇALIŞMALARI ENSAR AYTEKİN YÜRÜTÜYOR

CHP'de yeni parti kuruluş çalışmalarını, Özgür Özel'in genel başkanlığı döneminde Örgütlenmeden Sorumlu Genel Başkan Yardımcılığı yapan Balıkesir Milletvekili Ensar Aytekin'in yürüttüğü aktarıldı. Aytekin'in bu çalışmalara "butlan" kararından önce başladığı, çünkü böyle bir karar çıkabileceğinin değerlendirildiği ifade edildi.

CHP'nin kurultaylarının geçersiz sayılması gerekçesiyle seçime katılmasının engellenebileceği ve CHP'nin kapatılabileceği iddiasının savcılık iddianamesinde yer aldığı belirtildi. Bu nedenle CHP'nin her türlü olasılığa karşı hazırlık yaptığı öne sürüldü. CHP'nin seçime sokulmaması ihtimaline karşı yedekte bir parti olacağı, bununla da yetinilmeyip seçime katılma hakkı bulunan 41 siyasi parti arasından az seçmenli bir partinin de yedekte tutulacağı iddia edildi.

YENİ PARTİNİN ADI "İSTİKLAL PARTİSİ" OLACAK

Özgür Özel bu çalışmaları yürütürken, 21 Mart 2025'ten bu yana cezaevinde tutulan CHP'nin Cumhurbaşkanı adayı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ile de görüş alışverişinde bulunuyor.

Kulislerde, yeni bir parti kurulması halinde bu partinin adının "İstiklal Partisi" olacağı konuşuluyor. Bu ismin dar bir çevrede telaffuz edildiği, süreç içinde farklı isim önerilerinin de gündeme gelebileceği belirtiliyor. Ayrıca seçime katılma yeterliliği bulunan az seçmenli bir partinin adının değiştirilmesi seçeneğinin de değerlendirildiği ifade ediliyor.

Yıldırım, kulübün mevcut kadro yapılanmasında önceliğin santrfor transferi olduğunu belirterek iki oyuncuyla görüşmelerin devam ettiğini ifade etti. Daha önce yaptığı açıklamalarda da forvet hattına yapılacak takviyelerin şampiyonluk hedefi açısından kritik önem taşıdığını vurgulayan Yıldırım, transfer sürecinde bizzat devreye girdiğini söylemişti.

Son açıklamalarında görüşmelerde önemli mesafe kat edildiğini belirten Yıldırım, transferlerin kısa süre içerisinde netleşebileceğinin sinyalini verdi. Başkan adayı, “Belki bugün birini açıklarız, belki hiç açıklamayacağız” sözleriyle taraftarlar arasında büyük bir merak oluşturdu.

Transfer çalışmalarında isim vermekten özellikle kaçındıklarını belirten Yıldırım, geçmiş dönemlerde yaşanan tecrübeleri hatırlatarak erken açıklamaların oyuncu maliyetlerini artırabildiğini ve süreci olumsuz etkileyebildiğini söyledi. Bu nedenle görüşmelerin tamamlanmadan kamuoyuyla paylaşılmayacağını ifade etti.

Sarı-lacivertli camiada seçim atmosferi sürerken, taraftarların gözü şimdi hem genel kurul sonucuna hem de Aziz Yıldırım’ın işaret ettiği olası transfer duyurularına çevrilmiş durumda.

Kaynaklar: DHA, AA Spor Masası, Sporx, İHA

Florya Gazetesi Haber Merkezi

9 AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK

Yüksek Mahkeme, ilgili düzenlemenin oy çokluğuyla iptaline, iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Kararın gerekçesi daha sonra yazılacak.

Türk Medeni Kanunu'nun "yoksulluk nafakası" başlıklı 175. maddesi, "Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir. Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz" hükmünü içeriyor.

BAKAN GÜRLEK'TEN AÇIKLAMA

Yeni düzenleme ile ilgili paylaşım yapan Bakan Gürlek, şu ifadeleri kullandı:

Boşanma sonrası süreçlerde hem tarafların haklarını koruyacak hem de toplumsal huzuru ve aile kurumunun saygınlığını zedelemeyecek, dengeli ve adil bir modelin inşası öncelikli gündem maddelerimizden biriydi.

Vatandaşlarımızdan gelen yoğun talepler ve sahadaki uygulamalar doğrultusunda, bu konu zaten hazırlıklarına titizlikle katkı sunduğumuz Yargı Paketi’nin en temel konu başlıklarından birini oluşturmaktaydı.

Bu çerçevede Anayasa Mahkemesinin, Türk Medeni Kanunu’ndaki "süresiz nafaka" düzenlemesine ilişkin verdiği iptal kararını adalet ve hakkaniyet ilkeleri adına son derece kıymetli buluyoruz.

AYM’nin tanıdığı yasal süreci de dikkate alarak; bir tarafı ömür boyu adil olmayan bir yükümlülük altında mağdur etmeyen, hakkaniyete uygun yeni yasal düzenlemeyi yüce Meclisimizin takdirine sunacağız.

Cumhurbaşkanımız'ın liderliğinde, Türkiye Yüzyılı’nı adaletin ve toplumsal huzurun yüzyılı kılmak adına reform adımlarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz.

Özellikle sanatçının repertuvarında yer alan “I am a God” (Ben Tanrıyım) ifadesinin binlerce kişi tarafından hep bir ağızdan tekrar edilmesini eleştiren Saral, bu durumun Türkiye’nin milli ve manevi değerleri açısından kabul edilemez olduğunu dile getirdi. Saral, gençlerin kültürel kimliklerini ve inanç dünyalarını etkileyebilecek içeriklere karşı daha dikkatli olunması gerektiğini vurguladı.

Açıklamasında, Türkiye’nin köklü medeniyet birikimine, dini hassasiyetlerine ve toplumsal değerlerine aykırı mesajların normalleştirilmemesi gerektiğini belirten Saral, kamu kurumlarının bu tür organizasyonlara ilişkin değerlendirmelerinde yalnızca ekonomik veya turistik boyutu değil, kültürel ve manevi etkileri de göz önünde bulundurmasının önem taşıdığını ifade etti.

Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ayrıca Kültür ve Turizm Bakanlığı’na çağrıda bulunarak, toplumun milli kimliğini ve manevi değerlerini etkileyebilecek uluslararası etkinliklerde daha titiz bir inceleme ve denetim mekanizmasının işletilmesi gerektiğini söyledi.

Öte yandan konser, katılım sayısı ve uluslararası ilgisi nedeniyle Türkiye’de son yıllarda gerçekleştirilen en büyük müzik organizasyonlarından biri olarak değerlendirilirken, etkinlik kamuoyunda farklı görüşlerin ortaya çıkmasına neden oldu.

Kaynaklar: Anadolu Ajansı, Haberler.com, Turizm Ekonomi, Caliber.az.

Florya Gazetesi Haber Merkezi

HAMANEY MÜZAKERE MASASINDA

Diplomatik kulislerde geniş yankı uyandıran bu gelişmeyi duyuran ABD Başkanı, sürecin en kritik aktörlerinden birinin de devrede olduğunu vurguladı. Trump, iki ülke arasındaki görüşmelerin en üst düzeyde ilerlediğine dikkat çekerek durumu şu sözlerle özetledi:

"İran, nükleer silah edinmeme konusunda anlaşmaya vardı. İran Dini Lideri Hamaney de Amerika Birleşik Devletleri ile yürütülen müzakerelere bizzat katılıyor."

TRUMP: HAMANEY İLE DOĞRUDAN GÖRÜŞEBİLİRİM

"İran'daki durum hızla değişiyor çok iyi olacak" diyen Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Trump, "Bir noktada İran'ın dini lideri Mücteba Hamaney ile görüşebilirim" ifadelerine yer verdi.

Şaibeli kurultay davasından çıkan karardan sonra iki başlı bir yönetime dönüşen CHP'de Kemal Kılıçdaroğlu, ilk MYK'sını toplayarak A takımını seçerken Grup Başkanı sıfatı ile 'Seçilmiş genel başkan benim' diyen Özgür Özel, dün TBMM'de grup toplantısı yaptı.

YENİ PARTİ KURULACAK MI SORUSU

Parti içindeki saflaşmanın ayrılığa dönüşeceği, Özel ve ekibinin yeni parti kuracağı kulisleri hareketlendirirken Özel, grup toplantısının ardından gazetecilere konuya ilişkin açıklamalarda bulundu.

Butlan kararından sonra CHP üyelerine seslenerek bir küskünlükle partiden istifa etmemeleri çağrısında bulunan Özel, bu kez yeni parti hakkında daha olumlu konuştu.

"BASKIN SEÇİME İLK OYU BEN VERİRİM"

Özel, şunları söyledi:

"Baskın seçime ilk oyu ben veririm, kasım ayında yapacaklarsa. Adayımızı çıkarırız, Cumhurbaşkanını değiştiririz.

"ZATEN YENİ BİR PARTİ VAR"

Zaten yeni bir parti var. Olacak, olmalı ama bu felaket senaryosu için bunu düşündük. Mesela butlan yaptı baskın seçim yapıyor ya da iki dönem kongre yapmamasını seçime girme yeterliliğinin kaybı olarak nitelendirildi. O zaman yeni bir parti yoksa büyük bir şok yaşarsınız."

"İKİNCİ BİR PARTİYİ HAZIR ETMEK LAZIM OLABİLİR"

Özel, sözlerine şöyle devam etti:

"Butlan geldi, başka tarafa gideriz yerine en kötü senaryoda kullanmak üzere hatta ikinci bir parti hazır etmek lazım olabilir. Ama biz bunu CHP'yi bırakıp bu partiye geçiyoruz diye bir kararlılığımız bir başlangıcımız yok.

Bunun adı CHP'yi aşan bir büyük iktidar yürüyüşü. Ama bu partiyi terk ederek değil, partide mücadele ederek yapacağız bunu."

Mahkemenin mutlak butlan kararıyla CHP Genel Başkanlığı görevini Kemal Kılıçdaroğlu üstlenirken gözler, Kılıçdaroğlu'nun 'arınma' hamlelerine çevrildi.

EŞ, DOST VE AKRABAYI BELEDİYELERE DOLDURDULAR

Süreç bu şekilde devam ederken, 31 Mart 2024 Mahalli İdareler Seçimleri'nin ardından CHP'deki iç çekişmeler ve belediyelerdeki rüşvet ile nepotizm (akraba kayırmacılığı) skandalları ortaya çıktı.

CHP'li belediyelerde başkanlık koltuğuna oturan isimlerin ilk icraatlarından biri, akrabalarını belediyelerde işe almak oldu.

CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel, "Kim belediyeye eşini dostunu, akrabasını alırsa bizzat müdahale ederim." dese de birçok belediye başkanı, kendi bildiğini yaptı.

BELEDİYEYİ AİLE ŞİRKETİNE ÇEVİRDİ

O isimlerden birisi de CHP Aydın Milletvekili Bülent Tezcan.

Kılıçdaroğlu döneminde CHP'nin en önemli kurmayları arasında yer alan Tezcan, daha sonra safını Ekrem İmamoğlu ve Özgür Özel ortaklığına çevirmişti.

Bu gelişmelerin akabinde Bülent Tezcan'ın, CHP'li Kuşadası Belediyesi'ni aile şirketine çevirdiği ortaya çıktı.

Küçük kızı mimar Öykü Tezcan'ın, belediyenin İmar Müdürlüğü'nde geçen seneden beri görev yaptığı öğrenildi.

Bülent Tezcan'ın büyük kızı avukat Ezgi Tezcan Yaşar ile damadı Umut Yaşar'ın, Kuşadası Belediyesi'nin Hukuk Bürosu ile kadrolu avukatları olmasına karşın belediyenin hukuki süreçlerini birkaç yıldır vekalet alarak takip ettikleri belirtildi.

EŞİNİ ÇANKAYA BELEDİYESİ'NE YERLEŞTİRDİ

Akraba kıyağında her geçen gün yeni bir detaya ulaşılırken edinilen bilgilere göre Tezcan'ın iki yeğeni Gökhan Tezcan ve eşi Bahar Tezcan'ın da belediye personeli olduğu belirlendi.

Aynı zamanda Tezcan'ın avukat eşi Süheyla Demir Tezcan'ın, CHP'li Çankaya Belediyesi'ne istisnai kadrodan özel kalem müdürü olarak 7 yıl önce işe yerleştirildiği ve belediyenin önünden geçmeden 2018'den beri maaş aldığı öne sürüldü.

Eşinin sınavsız şekilde memur kadrosuna alınması, kamuoyunda tepkiyle karşılandı.

TEPKİLERE DAYANAMADI

CHP Aydın Milletvekili Bülent Tezcan; damadı, kızı ve Kuşadası Belediyesi’nde işe yerleştirdiği akrabalarına yönelik eleştiri yağmuru sonrası sosyal medya hesabındaki gönderileri yorumlara kapattı.

Kaynak: Ensonhaber Haber Merkezi

Dİ MARZİO DUYURDU

İtalyan gazeteci Gianluca Di Marzio'nun haberine göre Beşiktaş ile Vincenzo Italiano arasındaki görüşmeler olumlu sonuçlandı. Haberde, tarafların prensip anlaşmasına vardığı ve resmi sürecin tamamlanmasının beklendiği ifade edildi.

BEŞİKTAŞ PROJESİNE SICAK BAKIYOR

Haberde ayrıca Vincenzo Italiano'nun Beşiktaş'ın kendisine sunduğu projeye olumlu yaklaştığı aktarıldı. Kariyerine Türkiye'de devam etmeye sıcak bakan deneyimli teknik adamın siyah-beyazlı kulübün başına geçme ihtimalinin yüksek olduğu kaydedildi.

RESMİ AÇIKLAMA BEKLENİYOR

Taraflardan henüz resmi bir açıklama yapılmazken, görüşmelerin kısa süre içerisinde sonuçlanması bekleniyor.

Galatasaray'da yeni sezon öncesi kadro planlaması şekillenmeye başladı. Teknik Direktör Okan Buruk'un, Victor Nelsson'u gelecek sezon kadrosunda düşünmediği öne sürüldü.

OKAN BURUK'TAN NELSSON KARARI

Süper Lig'in son şampiyonu Galatasaray'da transfer çalışmaları sürerken takımdan ayrılacak isimler de netleşmeye başladı. Sarı-kırmızılılarda uzun süredir geleceği tartışılan Victor Nelsson'un takımdan ayrılmaya en yakın isimlerden biri olduğu belirtildi.

YÖNETİME AÇIKÇA İLETTİ

Sözcü'nün haberine göre Teknik Direktör Okan Buruk, Danimarkalı stoperi yeni sezon planlamasında kesinlikle düşünmüyor. Tecrübeli çalıştırıcının bu kararını Başkan Dursun Özbek ve yönetime ilettiği aktarıldı.

Galatasaray yönetiminin de Buruk'un raporu doğrultusunda Nelsson için gelecek teklifleri değerlendirmeye hazırlandığı ifade edildi.

AYRILIK İÇİN FORMÜLLER MASADA

Geçtiğimiz sezonun ikinci yarısını İtalya Serie A ekiplerinden Verona'da kiralık olarak geçiren Victor Nelsson'un Galatasaray ile 1 yıl daha sözleşmesi bulunuyor. Sarı-kırmızılıların önceliğinin oyuncuyu bonservisiyle göndermek olduğu belirtilirken, beklenen tekliflerin gelmemesi halinde sözleşme feshi seçeneğinin de gündemde olduğu kaydedildi.

VERONA PERFORMANSI

27 yaşındaki savunma oyuncusu, geride kalan sezonda Verona formasıyla 38 resmi karşılaşmada görev yaptı. Danimarkalı stoper bu süreçte gol veya asist katkısı üretemedi.

TBMM'de basın mensuplarıyla bir araya gelen Özgür Özel, mutlak butlan kararıyla CHP Genel Başkanlığı koltuğuna dönen Kemal Kılıçdaroğlu ile Ekrem İmamoğlu arasında geçtiğini söylediği dikkat çekici bir süreci ilk kez anlattı. İmamoğlu'nun partiden ihraç edilmesinin söz konusu olmadığını belirten Özel, tutuklu bulunduğu dönemde İmamoğlu'na genel başkanlık teklif edildiğini açıkladı.

"ÖZGÜR BEY'İ DIŞLAYALIM, BİZ BİR OLALIM"

Haberler.com Ankara Temsilcisi Şerife Güzel'in de aralarında bulunduğu gazetecilerle bir araya gelen Özgür Özel, şu ifadeleri kullandı:

"Ekrem İmamoğlu seçilmiş başkandır. Görevden uzaklaştırılmış olması partiden ihracını kolaylaştırmaz. Ekrem İmamoğlu tutuklandığında eşine ilk ziyarete gidenlerden birisi Kemal Bey'di. Ekrem Bey'i cezaevinde ziyaret ettiler. Ekrem Bey'e defalarca 'Birlikte olalım. Özgür Bey'i dışlayalım. Biz bir olalım. Özgür Bey'i indirelim' dediler. Ekrem Bey'e cezaevindeyken genel başkanlık teklif ettiler. Ekrem Bey'e sandık kurduk, oy verdiler."

"ŞİMDİ NE OLDU DA EKREM BEY HIRSIZ OLDU"

Özel, İmamoğlu hakkında tutuklandığı dönemde ortaya atılan iddiaları da hatırlattı. O dönemde para görüntülerinin ortaya çıkacağı, milyonlarca euronun bulunacağı ve çeşitli suçlamaların gündeme getirildiğini söyleyen Özel, bugün gelinen noktada bu iddiaların karşılık bulmadığını savundu.

İlgili Haberler

Özel, "O gün bunlar söylenirken ve iddianame yokken suçsuz olan Ekrem, bunların hepsi yalan çıkıp iddianamede yer almadan ve iftiracılar teker teker dökülürken ve teker teker dönüp helallik isterken arkadaşlarımızdan şimdi ne oldu da Ekrem Bey hırsız oldu? O zaman operasyon çıktığında bunları söylersin. O kendince bir tutum almaktır. Bence ayıptır. Ama tutarlı bir şeydir. O gün dünya kadar iftira var. Şimdi iddianame dökülürken birileri A Haber'in, TGRT'nin peşine takılıyor. Olacak iş değil" dedi.

"KARŞI TARAFIN NE KADAR İLKELİ OLDUĞUNU GÖSTERDİ"

Özel, kurultay ceza davasında tanık olarak dinlenen ve para alışverişi içinde olduğu yönünde ifade veren Veysi Uyanık’ın oğlu Ahmet Hakan Uyanık’ın Kılıçdaroğlu’nun MYK’sında yer almasına ilişkin olarak ise “Karşı tarafın ne kadar ilkeli olduğunu gösteriyor” ifadelerini kullandı.

"16 HAZİRAN'DA GRUP TOPLANTISI YAPMAYI DÜŞÜNÜYORUZ"

Özel, salı günleri yapılan haftalık grup toplantılarına ilişkin soruya ise şu yanıtı verdi: “Meclis Başkanı söylediği yazıyı yazdı. O yazıya da bir cevap yazıldı. Biz de bugün grup toplantısını yaptık. Meclis’in muhatabı grup yönetimidir, grup yönetiminin aldığı kararlardır. Genel başkan milletvekili değilse grup başkanı olamaması da bu yüzdendir. Çünkü milletvekilini muhatap alır Meclis. Meclis milletvekillerinin toplandığı yerdir. Meclis, milletvekili dışında birini ya da milletvekillerini temsil edecek kişilerin dışında birini muhatap almaz, alamaz. İç hukuk öyle. Aldığında başka şeyler olmaya başlar. Meclis’te ilk kez grup başkanıyla genel başkanın farklı düşündüğü olmuyor. Karayalçın, Aydın Güven Gürkan döneminde benzer örnek var. Grup başkanı, grup yönetimi, grup başkanvekili her an grup toplantısı yapabilir. Dün de 111 milletvekiliyle birlikte bir tutum sergiledik.

Meclis’te 30 kere seçim yapsak bu sonuç çıkar. Ama ‘Ben genel başkanım, grup yaptırmam’ falan doğru değil. Zaten seçilmiş bir genel başkan olsa onunla uyumlu çalışılır ama şimdi atanmış bir genel başkan ve kabul etmemesi gereken bir görevi kabul etmiş bir genel başkanın, kongreden partiyi kaçıran bir genel başkan grup da yaptırmazsa parti düşüşe geçer. O yüzden partiyi yukarıda tutmak için kusura bakmasınlar ama biz muhalefet yapmaya, siyaset yapmaya devam edeceğiz. Haftaya grup olur mu? Aslında olmaması lazım. Çünkü Ferdi Zeyrek'in ölüm yıl dönümüdür. Benim Manisa'da olmam lazım. Ama bu bir grup meselesi, bir inatlaşma dönerse diye, bizim bir pozisyon göstermemiz gerekirse diye bakıyoruz ama normalde 9 Haziran’da Manisa'da olmayı düşünüyorum. 16 Haziran'da grup yapmayı düşünüyoruz.”

“ÖMRÜMDE İLK KEZ ÖFKE BİRİKTİRİYORUM”

Özel, kendi hakkındaki kaset iddialarının sorulması üzerine ise şunları söyledi: “Öyle bir şey olmadığını cümle alem biliyor. Bu tamamen bizimle baş edemeyenlerin kendi yaptıkları psikolojik harp yöntemleri. Özkan Yalım'ın çocuğunun sünnetinde Sivaslı'daki bir otelde yıllar önce kalmıştık, onun dışında yemek yemişliğimiz var. Bunları gördükçe hakikaten sinirleniyorum, kızıyorum, midem bulanıyor. Hakikaten insan karşısında kendisiyle siyaseten rekabet edebilecek muhatap ve onun medyasını görmek istiyor. Hiç fezleke beklemesin, yarın sabah getirsin, yarın sabah bırakayım. Onlar beni daha tanımamış. Ben öyle olsa Akın Gürlek'e ‘Sert kayaya çarptın’ demem. Ben öyle olacak olsa bunlarla uzlaşırım. Ben Akın Gürlek kadar bir işi ilkesiz, kuralsız, ahlaksız ve her türlü rezaleti… Bilmiyor muyuz Son TV'yi kim yönlendiriyor? Hani ne oldu voleybolcu? Hani ne oldu uçakta görüntüler. Tamamen soytarılık, tamamen iftira. Ömrüm boyunca ilk kez ama ilk kez öfke biriktiriyorum. Bu çünkü olmaz. Ölmüş bir kadına iftira attıran zihniyetle muhatabız. Akıl almaz.”

Özel, kararın Türkiye siyasal hayatına etkisinin sorulması üzerine "Siyasi partileri felç etmenin, bir yapıyı felç etmenin yolu omurgasını kırmaktır. Bizim omurgamız öyle İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın bilmem nesiyle kırılmaz. Bu partinin omurgası örgütüdür. Bu partinin omurgası başından ayağına kadar onu üzerinde taşıyan örgütüdür, üyeleridir. Örgütün kimden yana olduğuna bakacaksınız” dedi.

Romanya'nın Oradea kentinde 29–31 Mayıs tarihleri arasında gerçekleştirilen European KEMPO Open Cup, yalnızca sportif başarıların değil, aynı zamanda ülkeler arasındaki dostluk ve kardeşlik ilişkilerinin de güçlendiği önemli bir organizasyon olarak öne çıktı.

Türkiye adına şampiyonaya katılan Kempo Federasyonu Başkanı ve IKF Balkan Ülkeleri Sorumlu Direktörü Halis Avşar, organizasyon sonrasında yaptığı açıklamada, Avrupa'daki dost federasyonların Türk Milli Takımı'na gösterdiği yakın ilgi ve misafirperverlikten duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Avşar, özellikle organizasyonun ev sahibi isimlerinden Romeo Tulkos'a teşekkür ederek, Türk Milli Takımı'na gösterilen samimi yaklaşımın ve nazik ev sahipliğinin sporcular üzerinde son derece olumlu bir etki bıraktığını ifade etti. Türk sporcuların Avrupa'da gördüğü saygının ve dostluğun, Türkiye'nin uluslararası alandaki prestijine önemli katkılar sunduğunu belirten Avşar, sporun milletler arasında köprü kuran evrensel bir değer olduğunu vurguladı.

Aynı zamanda Robert Szayka ve Adam Lacza başta olmak üzere Avrupa'daki kempo camiasının Türkiye'ye ve Türk sporculara gösterdiği dostane yaklaşımın memnuniyet verici olduğunu ifade eden Avşar, kurulan ilişkilerin gelecekte daha büyük sportif iş birliklerine dönüşeceğine inandığını söyledi.

Uluslararası spor organizasyonları, günümüzde yalnızca madalya mücadelesinin yaşandığı alanlar değil; aynı zamanda ülkelerin kültürel tanıtımını yaptığı, dostluk bağlarını güçlendirdiği ve spor diplomasisini geliştirdiği platformlar olarak değerlendiriliyor. Bu kapsamda Halis Avşar'ın yürüttüğü çalışmaların, Türkiye'nin Avrupa'daki görünürlüğüne katkı sağladığı ve Türk sporunun saygınlığını artırdığı ifade ediliyor.

Özellikle Slovakya ve diğer Avrupa ülkelerinde Türk spor heyetlerine gösterilen sıcak ilgi, sporun birleştirici gücünü ortaya koyarken, Türkiye'nin uluslararası spor camiasındaki güçlü konumunu da gözler önüne seriyor. Halis Avşar'ın öncülüğünde kurulan bu dostluk köprülerinin, gelecekte Türk sporcular için yeni fırsatlar oluşturması bekleniyor.

Kempo camiasında yıllardır sürdürülen uluslararası iş birlikleri sayesinde Türkiye, yalnızca sportif başarılarıyla değil, aynı zamanda dostluk, kardeşlik ve karşılıklı saygı temelinde geliştirdiği ilişkilerle de dikkat çekmeye devam ediyor.

Kaynaklar:

• Halis Avşar'ın Avrupa KEMPO Open Cup Şampiyonası sonrası teşekkür mesajı
• Avrupa Kempo organizasyon yetkililerinin açıklamaları
• Kempo Federasyonu değerlendirmeleri

Florya Gazetesi Haber Merkezi

İSRAİL'İN STANT AÇMASI VE SALDIRI SİSTEMLERİNİ SERGİLEMESİ YASAKLANDI

Açıklamada, Fransız hükümetinin aldığı karar doğrultusunda, haziran sonunda düzenlenecek Paris Eurosatory 2026 Fuarı'na, İsrail hükümet temsilcilerinin katılımının, İsrail'in stant açmasının ve saldırı sistemlerini sergilemesinin yasaklandığı aktarıldı.

İsrail'in söz konusu fuarda sadece hava savunma sistemlerini sergilemesine izin verileceğine işaret edilen açıklamada, bunun siyasi ve ticari bir karar olduğu savunuldu.

FRANSA, İSRAİL'İN KATILIMINI DAHA ÖNCE DE REDDETMİŞTİ

Fransa, İsrail'in Paris Eurosatory 2024 Fuarı'na da katılımına izin vermemiş, fuarın ana organizatörü Coges Events, "hükümet yetkililerinin kararıyla, 2024 Eurosatory Fuar Salonu'nda hiçbir İsrail savunma endüstrisi standının olmayacağını" ifade etmişti.

Fransız hükümeti, 2025'te düzenlenen Paris Havacılık Fuarı'nda ise saldırı amaçlı silah sistemlerini kaldırmayı reddeden İsrailli firmaların ürünlerini siyah bir perde ile örterek bu tür silahların sergilenmesini engellemişti.

Muğla'nın Fethiye ilçesinde yaşayan 91 yaşındaki iş insanı ve inşaat mühendisi Dinçer Akyalı, örnek bir bağışa imza attı. Uzun yıllar Amerika Birleşik Devletleri'nde inşaat mühendisi olarak çalışan Akyalı, annesine verdiği sözü yerine getirerek yaklaşık 500 milyon lira değerindeki taşınmazını eğitime kazandırdı.

Akyalı, Fethiye'nin Patlangıç Mahallesi Muğla Makası mevkisinde bulunan ve halen eğitim kurumu olarak kullanılan 4 katlı bina ile arsasını Fethiye İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağışladı.

DEVİR PROTOKOLÜ İMZALANDI

Bağış işlemleri kapsamında Fethiye Kaymakamlığı'nda protokol töreni düzenlendi. Törende, Fethiye Kaymakamı Fatih Akkaya ile hayırsever Dinçer Akyalı arasında devir protokolü imzalandı.

Kaymakam Akkaya, eğitime yapılan yatırımların geleceğe yapılan en önemli yatırımlar arasında yer aldığını belirterek, hayırseverlerin desteklerinin eğitim kurumlarının gelişimine önemli katkı sağladığını söyledi.

"GELECEĞİN BİLİM İNSANLARI YETİŞSİN"

Törende konuşan Dinçer Akyalı ise annesine verdiği sözü yerine getirmenin mutluluğunu yaşadığını ifade etti.

Akyalı, "İnşallah buradan geleceğin bilim insanları yetişir." sözleriyle bağışının amacını anlattı.

BİLİM VE SANAT MERKEZİ OLARAK HİZMET VERECEK

Yaklaşık 500 milyon lira değerindeki bina ve arsanın, önümüzdeki yıl Fethiye Bilim ve Sanat Merkezi olarak hizmet vermesi planlanıyor.

TARİHİN AKIŞINI DEĞİŞTİREN BULUŞ

Çanaksız-Çömleksiz Neolitik Çağ’da yaşayan insanlar, henüz tarım yapmıyor, kalıcı yerleşimlerde bulunmuyordu. Buna rağmen, tonlarca ağırlıktaki T biçimli dikilitaşları oyarak dairesel tapınaklar haline getirdiler. Bu durum, “İnsanlar önce yerleşti, sonra tapınak yaptı” görüşünü tamamen geçersiz kılıyor. Göbeklitepe, insanların inanç birliği etrafında organize olabildiğini ve ruhsal motivasyonun teknolojik gelişimden önce geldiğini gösteriyor.

DAİRESEL YAPI VE SEMBOL DİLİ

Göbeklitepe’nin dairesel planı, kadim inançlarda yer alan “yaşam döngüsü”nü simgeliyor: Doğum, ölüm ve yeniden doğuş. T biçimli sütunlarda yer alan kabartmalar; akbaba, akrep, yılan ve sepet gibi semboller, insanlığın kolektif bilinçaltında yer etmiş arketiplerin izlerini taşıyor. Bu figürler, ruhun bedenden ayrılışını, bereketi, yeraltı dünyasını ve doğa döngüsünü anlatıyor.

Klaus Schmidt’in de ifade ettiği gibi, Göbeklitepe yalnızca bir tapınak değil; aynı zamanda ölüm kültü, toplumsal hafıza ve göksel düzenle ilgili derin bir inanç sisteminin merkeziydi.

BİLİMSEL AÇIDAN GÖBEKLİTEPE’DE ENERJİ VAR MI?

Son yıllarda bazı araştırmacılar, bölgedeki manyetik alan farklılıkları ve taşlarda ölçülen doğal rezonans frekanslarının “enerji alanı” iddialarına zemin hazırladığını belirtiyor. Ancak bu durum, jeolojik olarak olağan sayılıyor. Bölgedeki kireçtaşı yapısı, yer altındaki su damarlarıyla birlikte doğal elektromanyetik titreşimler üretebiliyor.

Bilim insanları, bu ölçümleri “doğal enerji salınımları” olarak yorumlarken; spiritüel araştırmacılar Göbeklitepe’nin dünyanın kadim enerji hatlarıyla (ley lines) kesiştiğini savunuyor. Bu görüşe göre Göbeklitepe, Mısır piramitleri ve Stonehenge gibi noktalarla aynı küresel enerji ağının parçası olabilir.

KUTSAL BİR MERKEZİ KORUMA GELENEĞİ

Göbeklitepe’nin üstünün bilinçli biçimde kapatılmış olması, “kutsalı koruma” anlayışıyla açıklanıyor. Antik toplumlar, işlevini tamamlamış dini merkezlerin üzerini kapatarak hem doğa hem de zaman karşısında koruma altına alırlardı. Bu durum, Göbeklitepe’nin bir felaketle değil, bilinçli bir ritüelle kapatıldığını düşündürüyor.

İNSANLIĞIN BİRLİK RUHU

Göbeklitepe’nin inşası, binlerce insanın organize biçimde ortak bir amaca yöneldiğini gösteriyor. O dönemin koşullarında böyle bir işbirliği, yalnızca inanç gücüyle açıklanabilir. Bu da insanın, maddi gelişimden önce manevi bir bilinç düzeyine ulaşabildiğini kanıtlıyor.

Bugün Göbeklitepe, sadece bir arkeolojik alan değil; insanlığın kökenine, ruhsal evrimine ve evrenle kurduğu kadim bağa ışık tutan bir sembol olarak görülüyor.

Florya Gazetesi Haber Merkezi

Caminin inşasına ait bir menkıbe vardır. Rivayete göre; Yıldırım Bayezıd, Niğbolu muharebesinde muzaffer olunca yirmi cami yaptırmaya karar verir. Bursa’ya geldiğinde bu fikrini damadı olan Emir Sultan’a söylemiş, O’da yirmi cami yerine yirmi kubbeli bir cami yapılmasını tavsiye etmiştir. Caminin yeri de Emir Sultan’a, rüyasında manevi bir işaretle gösterilmiş, ertesi gün bu işaret edilen yerde çimen bittiği görülerek caminin yeri tespit edilmiştir. Karar Padişaha bildirilmiş, Padişah da bunu uygun görerek caminin inşasını başlatmıştır. Cami, Niğbolu zaferinde kazanılan ganimet mallarıyla yaptırılmıştır.

Ulu Camii ile ilgili bir diğer menkıbe de şadırvanı hakkındadır; Caminin inşaatı esnasında şadırvanın yerinde yaşlıca bir kadına ait bir ev olduğu ve gönül rızası ile satmadığı için devlet büyüklerinin İslam hukukuna saygıları gereği zorla almadığı anlatılır. Bu ev, namaz kılma mahalli dışında olmak kaydıyla ve üstü açık şekilde öylece bırakılmıştır. Kadının vefatından sonra bu yerin camiye dahil edildiği rivayet edilmektedir. Boş bırakılan bu yerde bulunan şu anki şadırvan daha sonraki yıllarda İstanbul’dan Bursa’ya siyasi sürgün olarak gelen Karaçelebizade Abdulaziz Efendi tarafından yaptırılmıştır. Seyyah Evliya Çelebi 1640’lı yıllarda suyu Uludağ’dan gelen bu güzel havuzun içinde alabalıkların yüzdüğünü ifade eder. En tepeden Allah’ın birliğini ifade edercesine tek merkezden kaynayan bu şadırvanın suyu, havuza dökülürken Allah’ı teşbih eder gibi otuz üç ayrı yerden akmaktadır.

Caminin ilk imam-hatibi, Mevlid-i Şerif yazarı Süleyman Çelebi’dir. Mevlid-i Şerif’i yazmasına vesile olan meşhur hadise burada cereyan etmiştir. 1409 yılı Ramazan ayında ikindi namazını müteakip kürsüye çıkan vaiz efendi, konuşması esnasında “Rasüller arasında fark yoktur…” (Bakara 285) ayetinin tefsirini yaparken, cemaatten biri itiraz ederek “Risalet yönüyle aralarında fark olmasa bile benim peygamberim Hz. Muhammed (s.a.v.), fazilet açısından hepsinden üstündür.” der. Bu mesele tartışma konusu olur. Bu konuşmaya şahit olan Süleyman Çelebi o dakikadan itibaren Hz. Peygamber’in faziletlerini anlatan Mevlid-i Şerif’ini yazmaya karar verir. Mevlid-i Şerif Türkçe yazılmış olup yaklaşık bin beyittir.

Hutbe’nin sağ tarafında yüksekçe bir yere asılan siyah örtü, Kabe kapısının örtüsüdür. Mısır Seferi’nden sonra halife olan Yavuz Sultan Selim, Mekke’de onarıma girişmiş, bu arada Kabe’nin örtüsünü İstanbul’dan gönderilen yeni örtü ile değiştirmiştir. Yavuz, eski örtüyü ise Bursa’ya getirtip Ulu Cami’ye hediye etmiş ve kendi elleri ile taşıyıp asmıştır. Saf altın iplik ile üzerine ayetler işlenmiş bu örtü, yüzyıllar boyu kararmadan kalmıştır ;ancak yapılan bazı hatalı restorasyonlar sonucu caminin rutubet alması üzerine işlemeleri dökülmüş olduğundan günümüzde ayetler ancak parlak ışık altında görülebilir.

Yapılış tarzı açısından Osmanlı mimarisinde özgün bir yapı olan Ulu Camii, 55,00 x 69,00 metre ölçülerinde, dikdörtgen planlı bir yapıdır. Toplam iç alanı 3.165,5 m2’dir. Türkiye’deki “Ulu Cami” ismindeki camilerin en büyüğüdür. Mihrabın bulunduğu duvar diğer duvardan daha büyüktür. On iki ayak üzerine yirmi kubbe ile üzeri örtülmüş olan caminin ortasındaki kubbenin üstü açıktır. Son yıllarda bu açıklık camla kaplanmıştır. Duvarları tümüyle düzgün kesme taş ile örülmüştür.

Ankara savaşında Yıldırım Bayezıd’ı yenen Timur, orduları ile Bursa’ya gelip, caminin kuzey kapısını yakarak tahrip etmiştir. Karamanoğlu Mehmet Bey tarafından da çevresine odun yığılarak yakılmıştır. 1855 yılında meydana gelen depremde caminin on sekiz kubbesi çökmüş, sadece batı minaresinin dibindeki kubbe ile mihrap önü kubbesi ayakta kalmıştır. 1889 yılında çıkan bir yangında minarelerin ahşap olan külahları yanmış, sonrasında kâgir olarak yeniden yapılmıştır. 1959-1961 yıllarındaki onarımlarda sıvalı olan duvarlar kazınmış, kuzey yönündeki kapı da aslına uygun olarak yeniden yapılmıştır. 1494, 1503, 1551, 1563, 1567, 1572, 1668, 1670, 1724, 1742, 1815, 1855 ve1861 yıllarında büyük çapta onarımlar yapılmış, bugünkü görünümüne kavuşmuştur.

14. yüzyıl izlerini taşıyan sekiz sıraya düzenlenmiş istalaktitleri, dış yan köşelerde kum saati biçimli sütunceleri ile zengin görünümlü olan mihrap, 1751 yılında tamamlanmıştır. Sol tarafında mihrabı yapan Mehmet ustanın adı yazılıdır. Ceviz ağacından yapılmış ve siyah renge boyanmış olan minber, caminin en güzel en sanatkarane işlenmiş, eşine az rastlanır bir sanat eseridir. Kapısı üzerinde bulunan 0,40 x 1,00 metre boyutlarındaki kitabede, Yıldırım Bayezıd’in emri ile 802 H. (1400) yılında tamamlandığı belirtilmektedir. Minber, Manisa da Saruhanlı İshak Bey’in 1379 tarihli Ulu Camii minberini yapan Antepli Hacı Mehmet b. Abdülaziz el Dukki’nin eseridir. Bu bilgiyi veren yazı, minberin sağ korkuluğunda dikey olarak yazılmıştır. Künkedari Sanatı ile yapılmıştır. Tutkal ve çivi kullanılmadan, geometrik şekilde oyularak birbirine geçme ile meydana getirilmiş bir eserdir. Doğu yüzünde bazı çıkıntıları vardır ve bunların güneş sistemi ile gezegenler olduğu söylenir. Üzerindeki işlemeler ile bu minber, Selçuklu üslubundan Osmanlı üslubuna geçişin bir şaheseridir.

Zarif sekiz sütun üzerine oturan yüksek ve sade müezzin mahfili 1549 yılında yaptırılmıştır. Mahfilin karşısındaki ayağa yerleştirilmiş yuvarlak tek parça mermerden oyulmuş taş kürsü, 1815 yılında yaptırılmıştır. Caminin doğu, batı ve kuzey yönünde olmak üzere üç kapısı vardır. Bu kapılardan kuzey ve batı yöndekiler yeni olup, doğudaki kapı kanatları camiyle aynı dönemde yapılmıştır. Ahşap kanatları ceviz ağacındandır. Bazı yerleri bozulmuş olmasına rağmen, günümüze kadar sağlam olarak gelebilmiştir. Oyma ve geçmeli geometrik motiflerle süslü kanatlar, caminin minberine uygun olarak 16. Yüzyılın karakteristik özelliğini taşımaktadır. Kuzey yönündeki avluya açılan taç kapısının görümünü, eserin heybetini bir kat daha artırmaktadır. Kavsarası on bir sıra düzenlenmiş istalaktitlerden oluşmakta, parlak nişinin etrafını geniş ve sade bir silme dolanmaktadır.

Caminin pencereleri biçim ve ölçü bakımından her cephede farklı olup, söveleri düz mermerlidir. Pencere alınlıklarında “nefeslik” denilen küçük açıklıkları bulunmaktadır. Güney duvarındaki bir alt sıra pencereler, sonradan kapatılmıştır. Üst sıra pencereler, alt sıra pencerelerle aynı eksen üzerinde değildir. Duvar kalınlıkları birbirinden farklıdır. Doğu 2,80 metre, batı 3,10 metre, kuzey 2,40 metre ve güney duvarı ise 2,20 metre kalınlığındadır.

Ulu Cami’nin iç duvarlarını süsleyen levhaların çoğunun altında, hattatının imzası bulunmaktadır. Büyük çoğunluğunun eksikleri Hattat Şefik Bey tarafından düzeltilmiş veya yeniden yazılmıştır. Cami içinde 13 ayrı yazı karakteri ile 41 ayrı hattat tarafından, duvara yazılmış 87, levha halinde 105, tamamı 192 adet yazı mevcuttur. Ayrıca çok değerli saatler, şamdanlar, Kur’an-ı Kerimler bulunmaktadır.

Cami, doğu ve batı köşelerinde iki minareye sahiptir. Batıda yer alan minare, Yıldırım Bayezıd tarafından yaptırılmıştır. Camiye bitişik olan minare kaidesi tamamen mermerden olup, gövdesi tuğla örtülüdür. Dıştan ve işten olmak üzere bu minareye çıkan iki yol vardır. Birisi kubbelere, diğeri şerefesine çıkar. Şerefeler iki minarede de eş olup, altı sıra tuğla istalaktitlerle düzenlenmiştir. Cami avlusunda üç şadırvan bulunmaktadır. Cami içerisindeki şadırvanın, Osmanlı Devleti’nin ilk yıllarında, Türklerin suya olan ilgilerinden kaynaklanarak tasarladığı tahmin edilmektedir. On altı köşeli havuz, üç çanaklı fıskiyeden sekiz kol halinde dökülen sularla dolarak musluklara dağıtılmaktadır. Mihrap ekseni ile her üç kapının ekseni şadırvanın merkezinde birleşmektedir.

Trabzon’un Maçka İlçesi'nin Altındere Köyü sınırları içinde, Altındere vadisine hakim Karadağ’ın eteklerinde sarp bir kayalık üzerine kurulmuş olan Sümela Manastırı, halk arasında "Meryem Ana" adı ile anılır. Vadiden yaklaşık 300 metre yükseklikte bulunan yapı, bu konumuyla manastırların şehir dışında, ormanlarda, mağara ve su kenarlarında kurulma geleneğini sürdürmüştür.

Fotoğraf: Trabzon İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü

Meryem Ana adına kurulan manastırın "Sümela" adını "siyah" anlamına gelen "melas" sözcüğünden aldığı söylenmektedir. Bu ismin manastırın kurulduğu koyu renkli Karadağlar’ dan geldiği düşünülmekte ise de Sümela kelimesi buradaki Meryem tasvirinin siyah rengine bağlanabilmektedir.

Sümela Manastırı'nın Tarihi

Rivayete göre Bizans İmparatoru I.Theodosius zamanında (375-395) Atina’dan gelen Barnabas ve Sophranios isimli iki rahip tarafından kurulmuş olan manastır, 6'ıncı yüzyılda İmparator Justinianus’un manastırın onarılarak genişletilmesini istemesi üzerine Generallerinden Belisarios tarafından tamir edilmiştir.

Sümela Manastırı’nın şimdiki durumuyla varlığını 13'üncü yüzyıldan itibaren sürdürdüğü bilinmektedir. 1204 tarihinde kurulan Trabzon Komnenosları Prensliği’nden III. Alexios (1349-1390) zamanında manastırın önemi artmış ve fermanlarla gelir sağlanmıştır. III. Alexios’un oğlu III. Manuel ve sonraki prensler döneminde de Sümela yeni fermanlarla zenginleştirilmiştir.

Doğu Karadeniz kıyılarının Türk egemenliğine girmesini takiben Osmanlı Padişahları pek çok manastırda olduğu gibi Sumela’nın da haklarını korumuşlar, bazı imtiyazlar vermişlerdir.

Sümela Manastırı’nın 18. yüzyılda bir çok bölümü yenilenmiş, bazı duvarlar fresklerle süslenmiştir. 19. yüzyılda büyük binaların ilave edilmesiyle manastır muhteşem bir görünüm kazanmış, en zengin ve parlak dönemini yaşamıştır.

Fotoğraf: Kültür ve Turizm Bakanlığı

Bu dönemde son şeklini alan manastır pek çok yabancı seyyahın ziyaret ettiği, yazılarına konu edilen bir yer haline gelmiştir. Trabzon’un 1916-1918 yılları arasındaki Rus işgali sırasında manastıra el konulmuş, 1923'den sonra tamamıyla boşaltılmıştır.

Sümela Manastırı’nın başlıca bölümleri; Ana kaya kilisesi, birkaç şapel, mutfak, öğrenci odaları, misafirhane, kütüphane ile kutsal ayazma’dır. Bu yapılar topluluğu oldukça geniş bir alan üzerine inşa edilmiştir. Manastırın girişinde su getirdiği anlaşılan büyük su kemeri yamaca yaslanmış durumdadır. Çok gözlü olan bu kemerin bugün büyük bölümü yıkılmıştır.

Dar uzun bir merdivenle manastırın ana girişine ulaşılmaktadır. Giriş kapısının yanında muhafız odaları bulunmaktadır. Buradan bir merdivenle iç avluya inilmektedir. Solda, manastırın esasını teşkil eden ve kilise haline getirilen mağaranın önünde çeşitli manastır binaları bulunmaktadır. Sağ tarafta kütüphane yer almaktadır. Yine sağda yamacın ön yüzünü kaplayan büyük balkonlu bölüm keşiş odaları ve misafir odaları olarak kullanılmıştır ve 1860 yılına tarihlenmektedir. Avlunun etrafındaki binalarda odalardaki dolapları, hücreleri, ocakları ile Türk sanatının etkileri de görülmektedir.

Manastırın ana ünitesini meydana getiren kaya kilisesinin ve ona bitişik şapelin iç ve dış duvarları fresklerle donatılmıştır. Kaya kilisesinin içinde avluya bakan duvarda III. Alexios dönemine ait fresklerin varlığı tespit edilmiştir. Şapeldeki freskler ise 18'inci yüzyılın başlarına tarihlenmektedir ve üç ayrı devirde yapılan üç tabaka görülmektedir. En alt tabakanın freskleri daha üstün niteliktedir.

Fotoğraf: Official Turkish Museums

Sümela Manastırı’nda yer yer sökülerek alınmış olan ve oldukça harap bir görünüm taşıyan fresklerde işlenen başlıca konular İncil’den alınmış sahneler, Hz. İsa ve Meryem Ana’nın hayatı ile ilgili tasvirlerdir.

Kaynak: Trabzon İl Kültür veTurizm Müdürlüğü, Sümela Manastırı

Antik çağlardan beri pek çok medeniyetin merkezinde yer alan Boğaz, sırlarla ve efsanelerle dolu. Kız Kulesi’nin hüzünlü aşk hikayesinden, suların altında yatan gizemli şehirlere kadar, her köşesi başka bir hikaye anlatıyor.

Bugün Boğaz’ın tadını çıkarmanın en iyi yolu, onu güzel bir yemek eşliğinde seyretmektir. Lezzetli bir menü ile güzel müzikler dinlemek ve buna bir de Boğaz manzarası eklenirse… İşte, unutulmaz bir an. Bu anları keyifle yaşayabilmek için en yakın zamanda Queb Restaurant‘ı denemelisiniz.

Boğaziçi Hakkında

Boğaziçi, İstanbul Boğazı olarak da bilinir ve bu ismi, belki de Çanakkale Boğazı’ndan ayrım yapmak için kazanmıştır. Boğaz’ın genişliği, daralan ve genişleyen bölgelere göre 500 metre ile 3 kilometre arasında değişirken, derinliği ise 50 ile 120 metre arasındadır ve ortalama 60 metre derinliğe sahiptir.

Boğaz, İstanbul’un kalbinden geçer ve kıyılarındaki önemli yerler arasında Kız Kulesi, Çırağan Sarayı, Dolmabahçe Sarayı, Ortaköy Camii, Rumeli Hisarı ve Anadolu Hisarı, Galatasaray Adası, Kuleli Askerî Lisesi, Küçüksu Kasrı ve Beylerbeyi Sarayı sayılabilir. Bu mekanlar, tarihi ve kültürel zenginlikleriyle dikkat çeker. Örneğin, Kız Kulesi’nin romantik efsaneleri ve Çırağan Sarayı’nın Osmanlı İmparatorluğu döneminden kalma görkemli mimarisi, İstanbul’un zengin geçmişine ışık tutar.

Asya ve Avrupa kıtalarını İstanbul’da bağlayan üç köprü ve bir tünel bulunur. Bunlar sırasıyla, güneyde Boğaziçi Köprüsü, merkezde Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ve kuzey ucunda, Karadeniz ile birleşen noktada Yavuz Selim Köprüsü’dür. Ayrıca, Marmaray Tüneli, iki kıtayı yerin altından birleştirir. Bu yapılar, hem mühendislik harikaları hem de İstanbul’un modernleşme sürecinin simgeleridir.

Boğaziçi, dünyanın en yoğun ticari nakliye kanallarından biridir. Günde yaklaşık 140 kargo gemisi, ortalama 90 dakikalık bir geçiş süresiyle bu kanaldan geçer. Geçiş sırasında her gemide iki yerel pilotun bulunması ve dev radar kulelerinin boğazdaki tüm deniz hareketlerini izlemesi yasal bir zorunluluktur. Buna rağmen, yoğun trafik ve navigasyonel zorluklar nedeniyle zaman zaman kazalar meydana gelebilir.

İstanbul Boğazı’nın Mitolojik Hikayesi

İstanbul Boğazı’nın İngilizce adı ‘Bosphorus’, bir Yunan mitine dayanır. Bu mit, Zeus’un Io adında bir kadına olan aşkını ve karısı Hera’nın kıskançlığını anlatır. Hera, Zeus’un sadakatsizliğini keşfettiğinde, Io’yu bir öküze dönüştürür ve onu rahatsız etmesi için bir at sineği yaratır. Efsaneye göre Io, bu sinekten kaçarken Boğaz’ın karşı yakasına atlar. Bu olay, ‘bous’ (öküz) ve ‘poros’ (geçit) kelimelerinin birleşiminden ‘Bosphorus’ adını, yani ‘öküz geçidi’ anlamını türetir.

Karadeniz’in soğuk ve derin sularında yapılan son deniz arkeolojik çalışmalar, Türkiye’nin kıyı şeridinde su altında kalmış antik şehirlerin varlığını ortaya çıkarmıştır. Bu buluntular, bölgenin zengin tarihini ve gizemli geçmişini aydınlatmaktadır.

Jeolojik kanıtlar, antik çağlarda İstanbul Boğazı’nın kuzey ucunun toprak ve kaya ile tıkanmış olduğunu göstermektedir. Bu tıkanıklık, Karadeniz’in dış dünyayla bağlantısını engelliyordu ve su seviyesi, Ege Denizi ve Marmara Denizi’nin altındaydı.

Bir teoriye göre, büyük bir deprem sonucunda Boğaz’daki bu tıkanıklık aşılır ve Karadeniz’den Boğaz’a doğru şiddetli bir su tufanı başlar. Bu olay, su seviyelerini yükseltir ve kıyıdaki toplulukları sular altında bırakır. Bazı bilim insanları, bu olayın ünlü Nuh’un Tufanı efsanesine ilham kaynağı olabileceğini düşünmektedir.

Tarihte İstanbul Boğazı

İstanbul Boğazı, antik çağlardan bu yana stratejik ve ticari açıdan büyük bir öneme sahip olmuştur. Bu bölge, Bizans İmparatorluğu (daha sonra Konstantinopolis ve bugünkü adıyla İstanbul) için mükemmel bir yerleşim yeri olarak seçilmiş ve tarih boyunca pek çok medeniyetin ilgisini çekmiştir.

1453’te Fatih Sultan Mehmet, Bizans başkenti Konstantinopolis’i kuşatmak ve boğazı kontrol altına almak için önemli bir hamle yaptı. Rumeli Hisarı (Avrupa Kalesi) ve Anadolu Hisarı’nı (Anadolu Kalesi) inşa ettirdi. Bu kaleler, Boğaz üzerinde hakimiyet kurarak, kuşatılan Konstantinopolis’e takviye kuvvetlerinin ulaşmasını engelledi ve şehrin fethinin önünü açtı.

Osmanlı İmparatorluğu için Boğaz, hem stratejik bir geçit noktası hem de bir engel olarak önemli bir rol oynadı. İmparatorluk, her bahar İstanbul’dan devasa ordularını Anadolu, Suriye ve İran’daki askeri seferler için yola çıkarırdı. Bu süreç, orduların Boğaz üzerinden geçişini gerektiriyordu, bu da lojistik ve stratejik zorluklar yaratıyordu.

Adriyatik Denizi kıyısında Balkan toprakları üzerinde; Türk vatandaşlarının umuma mahsus pasaport sahiplerinin 180 gün içinde 90 gün vizesiz yurtdışında seyahat edebilecekleri Bosna Hersek tarih ve doğal güzellikleri ile Balkanların en güzel şehirlerine ev sahipliği yapmaktadır.  Eşsiz doğası, büyüleyici şelaleleri ve pek çok medeniyete ait tarihi yapıları ile Osmanlı İmparatorluğu’na ait birçok tarihi yapıya ev sahipliği yapmakta Bosna Hersek yaz aylarında tarihi ve kültürel zenginlikleri yanı sıra doğal güzellikleri ile de Balkanların en güzel seyahat durakları arasında Balkanların incisidir. Tarihi, Roma İmparatorluğu’na dayanmakta; Bosna Hersek, Boşnaklar, Sırplar ve Hırvatlar olmak üzere üç etnik gruba ayrılmış; pek çok medeniyetin tarihi ve kültürel zenginliklerinden izler taşımakta; Osmanlı İmparatorluğu hâkimiyeti altında; çok sayıda savaş görmüş ve birçok bölgesi bombalanmış; yaşamını yitirenleri anmak için anıtlar ülkenin her şehrinde yer almaktadır.  Sizlerde üç milletin tek bir çatı altında buluştuğu; Avrupa'nın kalbinde UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne dahil edilmiş zenginlikleriyle Balkanlarda Osmanlı'nın izlerini takip ederken; Hersek, Boşnaklar, Sırplar ve Hırvatların bir arada hoşgörüyle yaşadığı; yüzyıllar boyu hoş görünün simgesi olmuş; tarihi ve doğal güzellikleriyle Türk vatandaşlarından vize istemeyen ülkeler arasında yer almakta Bosna Hersek'in yemyeşil dağlarla çevrili şehirlerinde unutamayacağız yolculuğunuza eşlik edecek doğa harikası manzaralarla keyifli bir tatilin keyfini Balkanların en güzel ülkeleri ve şehirleri arasında gerçekleştirebilirsiniz. Biz sizler için Bosna Hersek gezisi hakkında merak edilen her şeyi yazımızda derledik. Bosna Hersek nerede? Bosna Hersek’ de ne yenir? Bosna Hersek’e nasıl gidilir? Türkiye’den Bosna Hersek seyahati için gerekli vize gerekli mi? Bosna Hersek’te nerede kalınır? Bosna Hersek’te gezilmesi gereken şehirler? Gibi birçok konu başlığı altında Bosna Hersek ülkesinin şehirlerine yolculuğumuz başlasın. Keyifli okumalar…

Bosna Hersek Gezisi

Katolik Batı Roma, Ortadoks Doğu Roma ve güneyine de Osmanlı eklendiği için "Balkanların Kudüs'ü" olarak anılmakta şehirleri çatısı altında korumakta; dünyanın en uzun ve en derin kanyonlarına ev sahipliği yapmakta Bosna Hersek; tarihi ve doğal güzellikleriyle Balkanların en güzel seyahat rotasını çizmektedir. Tarihi köklü Roma İmparatorluğu’na dayanmakta; Bosna Hersek, Boşnaklar, Sırplar ve Hırvatlar olmak üzere üç milletin bir arada hoşgörüyle yaşadığı; kültür ve medeniyetin geçiş yeri Bosna Hersek dünya savaşlarında aldığı darbeler sonrası küllerinden yeniden doğarak; tüm güzellikleri ile ülkeyi ziyaret etmekte gezgin ruhlu kişilere farklı dünyaların kapılarını aralamaktadır. Sönmeyen Ateş Anıtı, Umut Tüneli ve Viyeçnitsa Kütüphanesi gibi pek çok tarihi yapı arasında tarihin izlerinde zamanda yolculuk yapıyor gibi hissedeceğiniz; tarihin atmosferini koruyan Başçarşı dükkânları arasında dönem dizisi setinde kendinizi başrol yerine koyacağınız Bosna Hersek kültür gezisi yanı sıra yemyeşil ağaçlar ve sarp dağları, dünyanın en uzun ve en derin kanyonlarında yürüyüş ve rafting sporu yapmak isteyenlerinde vazgeçemeyecekleri benzersiz rotasyonlara kapılar aralamaktadır. Balkanların Kudüs’ü olarakta Balkanların en güzel ülkeleri arasında yer almakta Bosna Hersek gezisi için; Avrupa Rüyası yurtdışı turları içerisinde yer alan:

• Büyük Balkan Turu ile Balkan Rüyası turumuzla 8 günde 5 ülke 15 şehir gezerek; her sabah başka şehirde uyanacağız; Bosna Hersek, Kuzey Makedonya, Karadağ, Sırbistan ve Arnavutluk ülkelerinde unutamayacağınız ve daha önce deneyimleme fırsatına sahip olmadığınız yurtdışı tatiline çıkma fırsatına sahip olunuz.

Peri bacaları nerede diye sorduğumuzda aklımıza hemen Kapadokya gelir. Birçoğumuz da Kapadokya’yı bu kadar değerli kılan şeyin de Peri Bacaları olduğunu düşünür. Çok uzun yıllar önce burada yaşayan imparatorluklar, uygarlıklar Peri Bacalarını oyup kendilerine sığınacak yer, ibadethane ve daha bir sürü şey yaratmış. Bundan dolayı da diyebiliriz ki evet, peri bacaları çok değerlidir. Dünyanın ve Türkiye’nin bir çok yerinde Peri Bacaları vardır fakat hiçbiri Kapadokya’daki Peri Bacaları kadar eşsiz ve güzel değildir. Bir tepede oturup sessizce Peri Bacalarını izlemek hem bizlere büyük bir keyif hem de huzur veriyor. Kapadokya bölgesinin neredeyse her yerinde görebileceğimiz Peri Bacaları ile ilgili kısa bilgi yazısına hep beraber göz atalım.

Peri Bacası Nedir?

Kapadokya‘da bolca görebileceğiniz ve sizi kendilerine hayran bırakan peri bacaları koni biçimindeki tepelerinde kaya blogu bulunan yapılardır. Sel suları, yağmur ve rüzgarın sayesinde aşındırdığı tüften var olan yapılardır. Peri Bacaları’nın hiçbiri insanlar tarafından yapılmamış, tamamiyle doğal bir yapı veya oluşumdur.

Kapadokya’da birçok çeşit Peri Bacası görmek mümkün. 1 ile 15 metrelik büyüklüklerde bulunan Peri Bacaları eğer 1 metreden küçük veya 15 metreden büyükse bu yapı Peri Bacası olarak sayılmıyor. Bunun dışında da sivri, mantar şekilli ve sütunlu Peri Bacaları’yla da karşılaşırsanız hiç şaşırmayın. Dünyanın birçok yerinde Peri Bacası bulunmasına rağmen hiçbir yerde Kapadokya’daki kadar yoğun değil. Bundan dolayı da Peri Bacaları Dünyanın 7 Harikası listesine girmiştir.

Peri Bacaları Nasıl Oluşmuştur?

Jeolojik dönemlerdeki aktif volkanlar sayesinde günümüzde Peri Bacaları dediğimiz yapılar meydana gelmiştir. Yaklaşık altmış milyon sene önce Torosların yükselmesiyle Anadolu fayını sıkıştırmaya başlar. Böylelikle de yanar dağlar lav püskürtmeye başlar. Yapılan araştırmalar sonucunda ise çok uzun yıllar önce yani milyonlarca yıl önce Kapadokya bölgesi aslında bir iç denizmiş. Böylelikle de yanar dağlardan püsküren lavlar da bu iç denizi kurutmuştur. Sonuç olarak da bir tüf tabakası oluşturmuş. Bu tabakaların içinde de bazalt, kil, kumtaşı ve volkan külü varmış. Bundan dolayı bazı alanlarda daha sert, bazı alanlarda da yumuşak lav birkintileri ortaya çıkmış. Zaman içinde de seller, yağmurlar ve rüzgar sayesinde de söz konusu kısımlar tabir-i caizse bir heykeltraşın elinden çıkmışçasına yontulmaya başlamış. Bu yontulmalar sayesinde de günümüzde büyük hayranlık ve şaşkınlık duyduğumuz adına da Peri Bacaları dediğimiz doğal yapıtlar oluşmuş.

Hititler, Bizanslar, Persler, Selçuklular, Osmanlılar ve daha bir sürü uygarlık söz konusu Peri Bacalarını görmüş. Yaşam alanı ve daha birçok amaçla kullanmış ve günümüze kadar muazzam bir şekilde ulaşmışlar. İçerisine kilise, şapel, manastır oyulan Peri Bacalarına yaptıkları kiliseler için İncil’den birçok hikaye sahnelenmiş, böylelikle de değerlerine daha da çok değer katılmıştır. Peri Bacaları hakkında daha detaylı bir yazı okumak isterseniz Kapadokya Peri Bacaları Oluşumu yazımıza göz atabilirsiniz.

Daha önce de anlattığımız gibi Kapadokya bölgesinde birçok Peri Bacası bulunuyor. Fakat söz konusu Peri Bacaları’nın en yoğun olduğu Kapadokya bölgeleri Uçhisar, Avanos ve Ürgüp bölgelerinin oluşturduğu üçgen bölgenin içidir. Bundan dolayı Nevşehir Peri Bacaları en çok ziyaret edilen bölgedir. Soğanlı Vadisi‘nde de birçok Peri Bacasıyla karşılaşabilirsiniz aynı zamanda. Aksaray Güzelyurt’a bağlı olan Selime bölgesinde de yamaçlara yaslı bir şekilde Peri Bacaları gözükür. Tüm bunların dışında da Paşabağ Vadisi’ne uğramadan geçmeyin diyoruz. Çünkü burası Peri Bacaları’yla doludur. Hem de zamanında keşişlerin inzivaya çekildiği sessiz sakin ve huzurlu bir bölgedir.

Ayrıca Peri Bacaları ile alakalı birçok efsane de vardır.

Amerika Birleşik Devletleri'nde (ABD) Kuzey Carolina Wilmington Üniversitesi'nin yürüttüğü çok uluslu bir araştırmaya göre, piramitler Nil Nehri'nin uzun süre önce kaybolmuş olan bir kolu sayesinde yapılmış olabilir.

Nil'in bu kolu günümüzde çöl ve tarım arazilerinin altında kalmış durumda.

Arkeologlar uzun yıllardır, piramitlerin inşasında kullanılan taş bloklar ve diğer malzemelerin yakınlardaki bir su yolu üzerinden taşınmış olabileceği ihtimali üzerinde duruyordu.

Araştırma ekibinden Prof Eman Ghoneim, "Ama bu zamana kadar hiç kimse bu su yolunun yeri, şekli, boyutu ya da piramitlere yakınlığına dair net bir şey söyleyemiyordu" diyor.

Göbeklitepe’de yapılan kazılarda, yerleşik yaşama geçişle ilgili mevcut bilgileri alt üst edecek buluntular ortaya çıkmıştır. Göbeklitepe, M.Ö. 10.000 yani günümüzden 12.000 yıl öncesine tarihlenen Çanak Çömleksiz Neolitik döneme ait bir inanç merkezidir. 80 dönümlük alana sahip olan ören yeri, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 2005 yılında 1. Derece arkeolojik sit alanı ilan edilmiştir. İnsanoğlu ilk kez, Neolitik Dönemde doğa ile olan ilişkisini kendi lehine çevirerek, avcılık ve toplayıcılık ile birlikte tarıma da yönelmiştir. Yine bu dönemde hayvanların evcilleştirilmesi gerçekleşmiş, ilk dini ve sivil mimari örnekleri ortaya çıkmaya başlamıştır.

Şanlıurfa İl Merkezi’nin 17 km doğusunda Örencik (Karaharabe) Köyü’nün 3 km kuzeydoğusunda yer alan Göbeklitepe, adını bölgede bulunan yatır mezardan (ziyaretten) almaktadır. İlk kez 1963 yılında İstanbul ve Chicago Üniversitelerinin işbirliği ile hazırlanan “Güneydoğu Anadolu Bölgesi Araştırma Projesi” çerçevesinde gerçekleştirilen yüzey araştırmalarında, İstanbul Üniversitesinden Prehistorya Bölüm Başkanı Prof. Dr. Halet ÇAMBEL ve Chicago Üniversitesinden Prof. Dr. Robert BRAIDWOOD tarafından keşfedilmiştir.

1995 yılında Şanlıurfa Müze Müdürlüğü başkanlığında ve Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Arkeolog Harald HAUPTMANN’ın danışmanlığında yüzey araştırmaları yapılmış ve 1996 yılından 2006 yılına kadar Şanlıurfa Müze Müdürlüğü başkanlığında ve Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Arkeolog Klaus Schmidt danışmanlığında kazı çalışmaları sürdürülmüştür. Göbeklitepe’deki kazı çalışmaları, 2007 yılından itibaren Bakanlar Kurulu kararı ile Alman Arkeoloji Enstitüsünden Arkeolog Klaus Schmidt başkanlığında yürütülmektedir. Boğa, Tilki Ve Turnalı Stel Göbeklitepe’de ortaya çıkarılan ilginç buluntular arasında çöl varanı, sürüngen kabartmaları, yaban domuzları, turna, leylek, tilki, yılan, akrep, koyun, aslan örümcek ve kafası olmayan insan kabartması, erkeklik organı abartılı olarak tasvir edilmiş erkek heykelleri vb. ortaya çıkan bulgular 12.000 yıl önce yerleşik hayata geçen bu dönem insanının inançlarını yansıtan önemli bulguları oluşturmaktadır. Mimarlık tarihi, insanoğlunun avcı ve toplayıcı toplumdan yerleşik topluma geçmesi ile başlar. Göbeklitepe’de bulunan 12.000 yıllık yapılar, mimarlık tarihinin başlangıcı olarak kabul edilmiştir. İnsanoğlunun tek tanrılı dinlerden önceki çok tanrılı döneme ait ilk tapınağı, M.Ö.4.000 yılına tarihlenen Malta Adası’ndaki tapınak olarak biliniyordu. Göbeklitepe Tapınağı’nın tespiti ile bu bilgiler geçerliliğini yitirmiş ve insanoğlunun ilk tapınağının günümüzden 12.000 öncesine tarihlenen “Göbeklitepe Tapınağı” olduğu bilimsel verilerle kanıtlanmıştır.

Bu tespit ile birlikte arkeoloji tarihi yeniden yazılmaya başlanmıştır. Dünyada kabul gören arkeolojik görüşe göre insanoğlunun avcı ve toplayıcı yaşam biçiminden yerleşik hayata geçmesindeki en önemli faktörler; açlık korkusu ve korunma içgüdüsüdür. Ancak Göbeklitepe bu tabuyu yıkmıştır. Zira yapıldığı dönem göz önüne alındığında; yerleşik yaşama geçişte dinsel inanışların da etkisinin olabileceğini ispatlamıştır. Anlaşılan o ki; gelecekte yapılacak kazılar, Göbeklitepe’nin kendine has birçok sırrı sakladığını ortaya çıkaracaktır.

Gazetemizin Yönetim kurulu başkanı Ali Yüksel'in Miletvekiliğine seçildikten sonra ilk meclis konuşması