ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen diplomatik temaslara ilişkin yaptığı açıklamada, gümrük vergileri ve yaptırımların hafifletilmesi başta olmak üzere çok sayıda başlıkta görüşmelerin sürdüğünü ifade etti. Trump, müzakerelerde ele alınan 15 maddeden büyük bölümünde uzlaşma sağlandığını belirterek, sürecin ilerlediğine işaret etti.
Trump’ın açıklamalarında dikkat çeken bir diğer başlık ise ekonomik yaptırımlara yönelik yeni düzenlemeler oldu. Buna göre, İran’a silah satan ülkelere yüzde 50 oranında gümrük vergisi uygulanacağı ve bu uygulamanın herhangi bir istisna olmaksızın derhal yürürlüğe gireceği bildirildi. Bu adımın, İran’ın askeri kapasitesine yönelik dolaylı bir ekonomik baskı mekanizması olarak değerlendirildiği belirtiliyor.
Trump ayrıca İran ile ilişkilerde yeni bir döneme girildiğini ima ederek, “ABD, rejim değişikliği sürecinden geçtiğine karar verdiğimiz İran ile yakın iş birliği içinde çalışacaktır” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Washington’ın Tahran ile ilişkilerinde hem baskı hem de diplomasi eksenli çift yönlü bir strateji izlediğine işaret ediyor.
Nükleer program konusuna da değinen Trump, uranyum zenginleştirilmesine kesinlikle izin verilmeyeceğini vurguladı. ABD’nin İran ile iş birliği içinde, yer altına derinlemesine gömülü nükleer altyapının tamamen ortadan kaldırılması için çalışmalar yürüteceğini ifade etti. Bu açıklama, nükleer faaliyetlerin uluslararası denetim altında sınırlandırılması yönündeki taleplerin sürdüğünü gösteriyor.
Uzmanlara göre, açıklanan çerçeve hem ekonomik yaptırımlar hem de nükleer kısıtlamalar açısından İran üzerinde çok boyutlu bir baskı oluştururken, aynı zamanda sınırlı bir diplomatik iş birliği alanı da açıyor. Sürecin, bölgesel dengeler ve küresel enerji güvenliği açısından etkiler doğurabileceği değerlendiriliyor.
Kaynaklar: Reuters, BBC, Associated Press, Financial Times, Al Jazeera
Florya Gazetesi Haber Merkezi