ABD Başkanı Donald Trump, Grönland’ın ABD tarafından satın alınması ve kontrol altına alınması yönündeki planlarına destek vermeyen sekiz Avrupa ülkesine karşı ticari yaptırım kararı aldı. Trump’ın açıklamasına göre; Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, Birleşik Krallık, Hollanda ve Finlandiya’dan ABD’ye gönderilen tüm mallara 1 Şubat 2026 itibarıyla yüzde 10 gümrük vergisi uygulanacak.
Trump, söz konusu gümrük vergisinin 1 Haziran 2026’dan itibaren yüzde 25’e çıkarılacağını ve bu uygulamanın, Grönland’ın ABD tarafından tamamen satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılana kadar yürürlükte kalacağını duyurdu.
“Küresel güvenlik için zorunlu”
ABD Başkanı Trump, kendisine ait sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada, Avrupa ülkelerinin Grönland’a yönelik son adımlarını sert ifadelerle eleştirdi. Trump, bu ülkelerin “bilinmeyen amaçlarla Grönland’a yöneldiğini” öne sürerek, “Bu durum gezegenimizin güvenliği ve hayatta kalması açısından savunulamaz ve sürdürülemez bir risk seviyesini devreye sokmuştur,” ifadelerini kullandı.
Trump, alınan ticari tedbirlerin “küresel barışı ve güvenliği korumak amacıyla” zorunlu olduğunu savunarak, “Bu potansiyel olarak tehlikeli durumun hızlı ve sorgusuz şekilde sona erdirilmesi için sert önlemler alınmalıdır,” dedi.
Grönland vurgusu ve ‘ulusal güvenlik’ gerekçesi
Trump, daha önce yaptığı açıklamalarda da ABD’nin “ulusal güvenlik gerekçesiyle Grönland’a ihtiyaç duyduğunu” dile getirmiş, adanın özellikle savunma projeleri açısından “hayati öneme sahip” olduğunu savunmuştu. Washington’da ABD, Danimarka ve Grönland dışişleri yetkilileri arasında yapılan görüşmelere rağmen temel anlaşmazlıkların giderilemediği ve ABD’nin Grönland üzerindeki taleplerini sürdürdüğü ifade edilmişti.
Avrupa’dan karşı hamle sinyali
Danimarka Krallığı’na bağlı özerk bir bölge olan Grönland, daha önce ABD’den gelen ve egemenliğin devrini de içeren yaklaşımları net biçimde reddetmişti. Danimarka, son dönemde Avrupa’daki müttefikleriyle birlikte Grönland çevresindeki askeri iş birliğinin artırılması çağrısında bulunmuştu. Bu kapsamda bazı Avrupa ülkeleri, sınırlı sayıda askeri personel ve subayın bölgeye gönderileceğini açıklamıştı.
Uzmanlar, Trump’ın gümrük vergisi kararını, ABD-Avrupa ilişkilerinde yeni bir ticaret ve güvenlik geriliminin habercisi olarak değerlendiriyor. Kararın özellikle transatlantik ticaret hacmi, NATO içi dengeler ve Kuzey Kutbu’ndaki jeopolitik rekabet üzerinde etkili olabileceği belirtiliyor.
Kaynaklar:
Reuters
BBC
Associated Press
ABD Başkanlığı açıklamaları
Avrupa diplomatik kaynakları
Florya Gazetesi Haber Merkezi